ANKMARA(ANKA)-2009-2011 dönemini kapsayan orta vadeli mali program açıklandı. 2011 yılında milli gelirin 901 milyar dolara, kişi başına gelirin 12 bin 164 dolara çıkması hedefleniyor. Anılan yıl cari açığın 58.9 milyar, dış ticaret açığının da 95.9 milyar dolara çıkacağı tahmin ediliyor. Program döneminde yaklaşık 1.3 milyon kişiye yeni istihdam yaratılacağı öngörülüyor.

 

Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı'nca hazırlanan ve Bakanlar Kurulu'nca 25 Haziran'da kabul edilen “Orta Vadeli Program 2009-2011” bugünkü Resmi Gazete'de yayımlandı. Orta Vadeli Programın temel amacının, 9. Kalkınma Planında ifade edilen “istikrar içinde büyüyen, gelirini daha adil paylaşan, küresel ölçekte rekabet gücüne sahip, bilgi toplumuna dönüşen, AB'ye üyelik için uyum sürecini tamamlamış bir Türkiye” vizyonunu esas alarak, bireylerin yaşam kalitesini artırmaya yönelik program ve bütçe sürecini yönetmek olduğu ifade edildi.

 

Programın temel amacına hizmet etmek üzere, ülkenin beşeri ve iktisadi varlıkları etkin bir biçimde değerlendirilerek; ekonominin rekabet gücünün artırılması, istihdamın artırılması, beşeri gelişme ve sosyal dayanışmanın güçlendirilmesi, bölgesel gelişmenin sağlanması, kamu hizmetlerinde kalite ve etkinliğin artırılması yolunda gerekli çalışmaların yürütüleceği bildirildi. Programda makroekonomik konuların yanı sıra söz konusu ekonomik ve sosyal gelişme eksenlerinde uygulamaya yön verecek temel politikalar yer aldı.

-PİYASA EKONOMİSİ GÜÇLÜNDİRİLECEK

Programda, “yetkin özel sektör, kaliteli bürokrasi, şeffaf piyasalar, evrensel özellikte düzenleme, denetleme ve yaptırım süreçlerinin şekillendirdiği yönetilebilir piyasa ekonomisinin kurumları güçlendirilecektir” ifadesi yer aldı. Merkez bankacılığı, kamu borçlanma mekanizmaları ve vergileme sistemi arasındaki ilişkilerin kalitesini gelişmiş piyasa ekonomileri düzeyine yükseltme, finans sektörü, reel sektör ve hizmetler sektörlerinin düzenleme ve denetiminden sorumlu üst kurulların diyalog ve iletişim sistemini güçlendirme hedeflendi.

 

Bu çerçevede güven ve istikrarın korunmasına, ekonomik temellerin güçlendirilmesine, sektörel performansların artırılmasına ve sosyo-ekonomik gündemin yeniden şekillenmesine öncelik verileceği bildirildi. Orta Vadeli Programın uygulama sürecinde, AB müktesebatına uyum amacıyla hazırlanacak olan Ulusal Program hayata geçirilecek.

-PROGRAM HEDEFLERİ

Program döneminde yıllık ortalama yüzde 5.5 oranında büyüme hedefleniyor. Program döneminde yıllık ortalamada reel olarak özel tüketim harcamalarının yüzde 5.5, özel sabit sermaye yatırım harcamalarının yüzde 6.8, kamu tüketim harcamalarının yüzde 3.7 ve kamu sabit sermaye yatırım harcamalarının yüzde 2.4 oranında artması öngörülüyor.
Gayri safi yurt içi hasıla (GSMH) hacminin 2009'da 773 milyar, 2010'da 830 milyar, 2011'de 901 milyar dolar, büyüme oranının sırasıyla yüzde 5, yüzde 5.5 ve yüzde 6 olması hedefleniyor.
Kişi başına milli gelirin 2009'da 10 bin doları aşacağı, 2011 yılında 12 bin 164 dolara çıkacağı öngörülüyor.
2011 yılında Türkiye'nin nüfusu 74 milyon olurken, işgücüne katılma oranının yüzde 48.7, istihdamın 22.7 milyon, işsizlik oranının yüzde 9.7 düzeyinde gerçekleşmesi bekleniyor.

 

İstihdam olanaklarını artırıcı uygulamaların da etkisiyle Program döneminde yaklaşık 1.3 milyon kişiye yeni istihdam yaratılacağı öngörülüyor.
Program hedeflerine göre 2011 yılında Türkiye'nin ihracatı 181.7 milyar, ithalatı ise 277.6 milyar dolara çıkacak. Böylece dış ticaret açığı 95.9 milyar dolara ulaşırken, anılan yıl cari işlemler açığının da 58.9 milyar dolar olması bekleniyor.
TÜFE bazında yıllık enflasyon oranının ise 2009'da yüzde 7.5 olması, 2010'da yüzde 6.5'e, 2011'de yüzde 5.5'e düşmesi öngörülüyor.

/**
Orta Vadeli Plan'da temel ekonomik büyüklükler
BÜYÜME VE İSTİHDAM 2009 2010 2011
GSYH (Milyar YTL, Cari Fiyatlarla) 1.109 1.245 1.395
GSYH (Milyar Dolar, Cari Fiyatlarla) 773 830 901
Kişi Başına Milli Gelir (GSYH, Dolar) 10.689 11.348 12.164
GSYH Büyümesi 5,0 5,5 6,0
Toplam Tüketim 4,8 5,4 5,7
Kamu 1,8 3,7 5,5
Özel 5,1 5,5 5,7
Toplam Sabit Sermaye Yatırımı 5,0 6,5 6,9
Kamu -3,2 5,1 5,5
Özel 6,5 6,8 7,2
Toplam Nihai Yurtiçi Talep 4,8 5,7 6,0
Toplam Yurtiçi Talep 4,8 5,4 5,8
Nüfus (Yıl Ortası, Milyon Kişi) 72,3 73,2 74,0
İşgücüne Katılma Oranı (%) 48,1 48,4 48,7
İstihdam Düzeyi (Milyon Kişi) 21,9 22,3 22,7
İşsizlik Oranı (%) 9,8 9,7 9,7

DIŞ TİCARET
İhracat (FOB) (Milyar Dolar) 149,2 163,4 181,7
İthalat (CIF) (Milyar Dolar) 234,6 254,4 277,6
Dış Ticaret Dengesi (Milyar Dolar) -85,4 -91,0 -95,9
İhracat / İthalat (%) 63,6 64,2 65,4
Dış Ticaret Hacmi / GSYH (%) 49,7 50,3 51,0
Turizm Gelirleri (Milyar Dolar) 21,4 22,5 23,6
Cari İşlemler Dengesi (Milyar Dolar) -52,4 -56,2 -58,9
Cari İşlemler Dengesi / GSYH (%) -6,8 -6,8 -6,5
Ham Petrol Fiyatı (Dolar/w) 118,6 117,2 117,2
Ham Petrol İthalatı (Milyar Dolar) 21,5 22,5 23,8
Enerji İthalatı (27. Fasıl, Milyar Dolar) 58,9 61,3 65,0

ENFLASYON
TÜFE Yıl Sonu 7,5 6,5 5,5