ANKARA (ANKA) – Türk Silahlı Kuvvetleri, terörle mücadelede önemli bir adım attı. Özellikle ABD'li askerlerin Vietnam Savaşı sonrasında yaşadıkları ‘Vietnam Sendromu'nun, Güneydoğu'da terörle mücadelede görev yapan Türk askerlerinin yaşamaması için Gülhane Askeri Tıp Akademisi (GATA) bünyesinde "Harp Psikiyatrisi" ana bilim dalı kuruldu. Bu birim, terörle mücadele eden birliklerde "stresle mücadele" taramalarına başladı.

Genelkurmay Başkanlığı, terörle mücadelenin askeri boyutu kadar, operasyonlara katılan askerlerin psikolojik ve sosyal yaşantısını da yakından ilgilendiren önemli bir projeye imza attı. GATA bünyesinde kurulan "Harp Psikiyatrisi" ve "Harp Cerrahisi" ana bilim dalları, komuta katının onayıyla hizmete girdi. Bu alanlarda görev yapan öğretim üyesi ve hekimler, sınır ötesi operasyonlara ve iç güvenlik harekatına katılan birlikleri ziyaret ederek personelin moral ve motivasyonunun yükselmesine katkı sağlayacaklar.

Harp Psikiyatrisi ana bilim dalının konuları "Ruhsal bozuklukların sınıflandırılması ve temel özellikleri", "Askerlik psikolojisinin bugünü", "Muharebe yorgunluğu", "Psikiyatrik ilkyardım" ve "Ruhsal bozukluğu olan hastaların nakil ilkeleri" şeklinde sıralandı.

GATA'da başlatılan çalışmaların, hem muharebe sahasında askerin gücünü artıracağı, hem de muharebe sonrasında normal günlük yaşantısına dönmesini kolaylaştıracağı belirtildi. Düzenli olarak tüm birliklerde askerlerin ihtiyaç ve potansiyallerini belirleyen fiziksel ve ruhsal tarama yapılarak, askerlerin performanslarının düşmesine neden olan stres kaynakları belirlenecek ve ortadan kaldırılması sağlanacak. Komutanlar, yıpratıcı muharebe ve operasyonel stres reaksiyonlarını belirlemek, önlemek ve kontrol altına almak için de programlar hazırlayacak. Bu program sayesinde askerler muharebe stresinin olumsuz fiziksel, psikolojik ve sosyal etkilerinden korunacak.

-STRES ASKERİ SAF DIŞI EDİYOR-

2. Dünya Savaşı sırasında ABD ordusunun 504 bin askeri, sadece psikiyatrik nedenlerden ötürü saf dışı olmuştu. Savaş sırasında yapılan bir araştırmada 60 gün boyunca muharebe ortamında kalan ABD'li askerler incelendi. Askerlerin yüzde 98'inde psikolojik yaralanma tespit edildi. Psikolojik yara almayan yüzde 2'lik kesimin ise zaten "agresif psikopatik kişilik" tanı kriterlerini taşıdığı belirlendi.
Vietnam Savaşından dönen ABD'li askerlerin toplumsal hayata adapte olamamaları ise tıp dünyasında "Vietnam Sendromu" olarak adlandırılmıştı.
Benzer durumlar tüm ordularda yaşanıyor. "muharebe stresi", savaşların yanı sıra , yoğun terörle mücadele operasyonlarına katılan askerlerde de korku, endişe, depresyon, panik ve özgüven kaybı gibi sorunların yaşanmasına neden oluyor.

-STRES KONTROLÜ ŞART-

Silahlı Kuvvetler Dergisi'nde yayımlanan "Muharebe ve Operasyon Stres Kontrolü" başlıklı makalede, muharebenin "stresin doruğa vardığı bir süreç" olduğuna dikkat çekildi. Muharebede zafer ve mağlubiyeti belirleyen etkenlerin başında "stres kontrolü" nün geldiğinin belirtildiği makalede, "Savaşlar düşman askerlerinin hepsini öldürmeye çalışmaktan ziyade, her askerin kendi savaşma içgüdüsünü kontrol edebilmesiyle kazanılır. Kontrolden çıkmış bir muharebe stresi tahmin edilemeyen davranışlara ve operasyon performansının düşmesine yol açar" saptamaları yer aldı.