Diyetlerle ilgili yanlış efsaneler

Diyet kelimesi herkesi korkutuyor ve ne yazık ki dar bir kalıba sıkıştırılmış bir kelime olarak akılda kalmaya devam ediyor. Beslenme konusunda doğru bildiğimiz yanlışları Beslenme ve Diyet Uzmanı Aylin Yılmaz'dan öğrenelim.

Diyet kelimesi herkesi korkutuyor ve ne yazık ki dar bir kalıba sıkıştırılmış bir kelime olarak akılda kalmaya devam ediyor. Özellikle de dengeli ve sağlıklı beslenip formlarını da korumak isteyenler, kendilerini sıkıştırılmış çerçeveler içindeki programlara mahkum ediyorlar.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Aylin Yılmaz AkÅŸam gazetesine yaptığı açıklamada,  dengeli ve saÄŸlıklı beslenmek isteyenlerin uygulayabilecekleri diyet beslenme programının insanların açlıktan ölmesi anlamına gelmediÄŸine dikkat çekiyor. Diyetin daha çok saÄŸlıklı yiyeceklerin bolca tüketildiÄŸi yeni bir yaÅŸam tarzına geçme olayı olduÄŸunu ifade eden Yılmaz, "Daha az deÄŸil, daha çok yemelisiniz" diyor.

Kalorileri saydığınız diyetler, sadece belli yiyecekleri tükettiÄŸiniz diyetler, hatta yüksek proteinli ve karbonhidratsız diyetler birkaç hafta için ya da birkaç ay için kilo vermenizi saÄŸlar. Ancak uzun dönemde bu gelip geçici moda diyetleri sürdüremezsiniz çünkü bir süre sonra verdiÄŸiniz kiloları geri alırsınız ve vücudunuz için hiç iyi bir ÅŸey yapmamış olursunuz. Moda diyetler mutlaka size bir ÅŸeyleri yasaklar ve bu da genellikle vücudunuzun ihtiyaç duyduÄŸu bir besini içermektedir. Oysa saÄŸlıklı besinlerle aç kalmadan vücudu formda tutabilmek ve kilo vermek mümkün… Aylin Yılmaz'ın hayatınızın beslenme penceresini şöyle aralıyor:

Vücudumuzda ortalama 100 trilyon hücre vardır. Her bir hücre en iyi şekilde çalışabilmek için düzenli besine ihtiyaç duyar. Yiyecekler tüm hücreleri etkiler; ondan da öte varlığımızı, ruh halimizi, enerji düzeyimizi, düşünme kapasitemizi, uyku kapasitemizi, genel sağlığımızı etkiler.

SAÄžLIKLI YÄ°YECEKLER

Doğal, organik besinler, tam tahıllardan yapılmış ürünler, çavdar ekmeği, çiğ sebze ve meyveler, doğal olan paketlenmiş besinler, balık -bitkisel proteinler- bitkisel yağlar.

Etkileri:
Stres düzeyinizi düşürür.

Mutlu olmanızı sağlar.

Düşünme gücünüzü arttırır.

Kaliteli bir yaÅŸam saÄŸlar.

Kalbinizin daha sağlıklı çalışmasını sağlar.

SAÄžLIKSIZ YÄ°YECEKLER

Fazla pişmiş sebzeler, basit şekerli karbonhidrat karışımları - tatlılar, beyaz undan yapılmış gıdalar-, şeker, kızartılmış tüm ürünler, aşırı tuzlu -tatlı abur cuburlar, hormonlu besinler.

Etkileri:

Yaşlanmayı hızlandırır.

Konsantrasyonunuzu bozar.

Ruhsal çalkantılara neden olur.

ÅžiÅŸkinlik, gaz, kramp gibi sindirim sisteminde bozukluklara neden olur.

Bağışıklık sisteminizi zayıflatır.

Kilo almanıza neden olur.

Bazı hastalıklara zemin hazırlar (kalp damar hastalıkları, diyabet, obezite).

ÇİĞ VE CANLI YİYECEKLER

Çiğ meyveler-sebzeler-filizlendirilmiş bakliyat, tahıl ve tohumların hepsi besin enzimleri içerir. Vücudumuzu canlandırması, enerji vermesi ve metabolizmamızı dengelemesi için bol miktarda besin enzimine ihtiyacımız vardır.

Ayrıca vitamin ve mineral için de çiğ besinlere ihtiyacımız vardır. Vücutta kimi vitamin ve minerallerin eksikliği de kilo alımına neden olabiliyor. Özellikle de magnezyum, kalsiyum ve potasyum.

MİNERAL EKSİKLİĞİ

Magnezyum, ÅŸeker krizine neden olabilir.

Kalsiyum, metabolizmadaki enzimlerin hareketini engeller. Çok et tüketen bireylerde kalsiyum azalır. Potasyum, eksikliğine şişman kişilerde sık rastlanır. Çünkü bu kişiler genellikle çok kahve, şeker ve alkol veya aşırı tuz tüketebiliyorlar. Bazen de zayıflamak adına idrar söktürücü veya müshil kullanabiliyorlar.

Sağlıklı besinler;

ÇİĞ VE CANLI BESİNLER

KARBONHÄ°DRATLAR

DOÄžAL BESÄ°NLER

YAÄžLAR

PROTEÄ°NLER

Ä°ÅžLENMEMÄ°Åž BESÄ°NLER MÄ°NERALLER ZENGÄ°N BESÄ°NLER

MAGNEZYUM: Yonca, badem, elma, avokado, tam pirinç, hurma, kereviz, balık, maydanoz.

KALSİYUM: Süt ve süt ürünleri, susam, tahin, ayçiçeği, karalahana, karnabahar, brokoli.

POTASYUM: Kayısı, muz, morina balığı, bezeyle, ıspanak, tam tahıllar, maydanoz, somon balığı, havuç.

DOÄžAL BESÄ°NLER

Doğal ve organik besinler yetiştirilme ve üretim sırasında kimyasal maddelerden uzak tutulmuş besinlerdir. Yediğimiz besinlerin, yetiştiği topraklarda kimyasal maddeler kullanıldıysa veya herhangi bir nedenle kimyasallarla işlendiyse yiyeceklerle bulaşan toksik kalıntılar vücuda zarar verebilir.

YAÄžLAR

YaÄŸ bakımından zengin olan doÄŸal yiyecekler vardır; avokado, badem, zeytinyağı, ceviz, balık, fındık, çekirdek… Bunlar kilo vermeye yardımcı olan, kolesterolü düşüren, bağışıklık sistemini güçlendiren ve üreme organlarıyla saç, cilt ve kemik dokularını canlandıran, vücudumuzu nemlendiren saÄŸlıklı yaÄŸlar içerirler. Bu yaÄŸlar vücudun yağı metabolize etmesine (emmesine) yardımcı olur. Özellikle; keten tohumu, avokado, kabak çekirdeÄŸi, ceviz, fındık, su yosunları esansiyel yaÄŸ asitlerinden çok zengindir.

PROTEÄ°NLER

Bitkilerle alınan proteinler vücut tarafından kolaylıkla parçalanır. Bitkisel proteinlerden faydalanmalısınız. Özellikle kuru baklagillerden. Ayrıca tahıl, çavdar da olabilir. Bunun yanı sıra hayvansal proteinler de vücutta bulunmayan aminoasitler için çok önemlidir. Bazı günler kırmızı yağsız et tüketebilir çoğunlukla da balığa yönelebilirsiniz.

KARBONHÄ°DRATLAR

Basit şeker (rafine şeker) eklenmemiş besinler; meyveler, tam tahıllardan yapılan ekmekler, çavdar ekmeği, tam tahıllar, pirinç, sebzeler. Bu sağlıklı karbonhidratların (kompleks karbonhidratlar) içerdiği doğal şeker, vücut tarafından kolaylıkla ve yavaş yavaş emildiğinden hem beyin fonksiyonlarınızı ve ruh halinizi dengelerler hem de yararlı enerjiye dönüşürler. Bu karbonhidratlar besleyici özelliklerini kaybetmemişlerdir.

HANGÄ°SÄ°, NEYE FAYDALI?

TAM ARPA: Mide ve sindirim sistemi için önemlidir. Hazımsızlık problemlerine iyi gelir.

TAM PİRİNÇ: Özellikle sinir sitemi ve sindirim sistemine faydalıdır. Uzun pirinç yazın serin tutması için tüketilebilir.

YULAF: Esansiyel yağ içerir. Kilo verdiren yağlara sahiptir. B kompleks vitaminlerden zengindir. Sinir sistemi için yararlıdır ve kemikleri güçlendirir.

ÇAVDAR: Karaciğer için harika bir besindir. Baş ağrısı için çavdar suyu alternatif olarak kullanılabilir.

KARABUĞDAY: Gluten içermez, alerjik reaksiyonlara neden olmayan mineralden fazlasıyla zengin bir besindir. Yüzde 20 civarında protein içerir. Kan dolaşımını arttıran ve damarları güçlendiren bioflavanoid içerir. Varis problemlerine karşı yardımcı olabilir özellikle salatalara katılabilir.

BESÄ°NLER VE FAYDALARI

MERCİMEK: Böbrekler ve böbrek üstü bezleri için önemli bir besindir.

BAKLA: Amino asitler bakımından zengindir. B grubu vitaminleri, kalsiyum ve demir kaynağıdır.

SOYA: Tam proteinleri sayesinde ete alternatif olan bir besindir. Hormonal dengeyi sağlayan fitoöstrojenlerle birlikte kansere karşı koruyucudur

BALIK: Yağlı balıklar esansiyel yağ asitleri bakımından zengindir. Hormonlara ve kan şekerini düzenlemede yardımcıdır. Özellikle kilo kontrolünde yardımcıdır.