''Yıpranma Hakkı''na yeni düzenleme

Güncelleme:27 Eylül 2008 16:17

Fiili hizmet zammı kapsamında bulunan ancak çalışma koşulları iyileştirilen mesleklerde çalışanlar bu uygulama kapsamından çıkarılacak. Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalışanlar içinde 60 gün fiili hizmet zammı ekleneceklerden yüzde 21, 90 gün ekleneceklerden yüzde 21.5, 180 gün ekleneceklerden yüzde 23 oranında prim tahsil edilecek. Kamu da çalışanlardan da 60 gün ekleneceklerden yüzde 23.33, 90 gün ekleneceklerden yüzde 25, 180 gün ekleneceklerde yüzde 30 prim alınacak.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın 1 Ekim'de yürürlüğe girecek Fiili Hizmet Süresi Zammı Uygulamasının Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliği Resmi Gazete yayımlandı. Kurşun ve arsenik işleri, cam fabrika ve atölyeleri, çimento fabrikaları, kok fabrikalarıyla termik santraller, alüminyum fabrikaları, döküm fabrikaları, itfaiye veya yangın söndürme işlerinde çalışanlarına yıllık hizmet sürelerine 60 gün, kurşun izabe fırınlarının teksif odalarında biriken kuru tozları kaldırma işlerinde, cıva üretimi işleri sanayi, demir ve çelik fabrikaları, asit üretimi yapan fabrika ve atölyeler, yer altı işleri, radyoaktif ve radyoiyonizan maddelerle yapılan işler, su altında veya su altında basınçlı hava içinde çalışmayı gerektiren işler, Türk Silahlı Kuvvetleri ile Emniyet ve Milli İstihbarat Teşkilatı çalışanlarına 90 gün, yer altı işlerinde çalışanlarına ise 180 gün fiili hizmet zammı eklenecek.

-KISA VADELİ SİGORTALI ÇALIŞANLAR HİZMET ZAMMI KAPSAMINA ALINMADI-

Fiili hizmet süresi zammı kapsamına tabi işyerlerinde ve işlerde malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta kollarına tabi çalışanlar fiili hizmet süresi zammı uygulamasından yararlanacak. Bunların dışında kısa vadeli sigorta kollarına tabi çalışanlarla sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar fiili hizmet süresi zammı uygulamasından yararlanamayacak. Kontrol, denetim ve idareciliğin gerektirdiği gözlem ve benzeri amaçlarla kısa süreli çalışmalar, bu işlerin fiilen yapılmayıp işin yönetim görevinin yapılması ile işin otomasyonla yapılması, ileri teknolojilerin kullanılması gibi sebeplerle riskin ve zararlı faktörlerin etkilerinin ortadan kalktığı durumlarda sigortalılar fiili hizmet süresi zammı uygulaması kapsamına alınmayacak.

-TAHSİL EDİLECEK PRİM ORANLARI-

Fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki işlerde çalışan sigortalılardan tahsil edilecek malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi; hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalışanlarından 60 gün fiili hizmet zammı ekleneceklerde yüzde 9 sigortalı, yüzde 12 işveren hissesi olmak üzere yüzde 21, 90 gün ekleneceklerde yüzde 9 sigortalı, yüzde 12,5 işveren hissesi olmak üzere yüzde 21,5, 180 gün ekleneceklerde yüzde 9 sigortalı, yüzde 14 işveren hissesi olmak üzere yüzde 23 oranında prim tahsil edilecek. Kamu da çalışanlardan, 60 gün ekleneceklerde yüzde 9 sigortalı, yüzde 14,33 işveren hissesi olmak üzere yüzde 23,33, 90 gün ekleneceklerde yüzde 9 sigortalı, yüzde 16 işveren hissesi olmak üzere yüzde 25, 180 gün ekleneceklerde ise yüzde 9 sigortalı, yüzde 21 işveren hissesi olmak üzere yüzde 30 prim alınacak.

-EN FAZLA SEKİZ YIL PRİM ÖDEME GÜN SAYISINA EKLENECEK-

Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları uygulamasında, fiili hizmet süresi zammı sigortalının; kurşun arsenik işlerinde, asit üretimi yapan fabrika ve atölyelerde, radyoaktif ve radyoiyonizm maddelerle yapılan işlerde, su altında veya su altında basınçlı hava içinde çalışmayı gerektiren işlerde ve itfaiye veya yangın söndürme işlerinde çalışanlarda en fazla beş yılı, Türk Silahlı Kuvvetlerinde ve Emniyet ve MİT'te çalışanlarda da sekiz yılı geçmemek üzere prim ödeme gün sayısına eklenecek. Fiili hizmet süresi zammının yarısı üç yılı geçmemek üzere yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen emeklilik yaş hadlerinden indirilecek.
Ancak yaş haddi indiriminden yararlanabilmek için ölüm ve maluliyet halleri hariç yer altı işlerinde çalışan sigortalıların en az bin 800 gün, diğer işlerde çalışan sigortalıların ise en az 3 bin 600 gün işyeri ve işlerde çalışmış olma şartı aranacak.

ANKA