Aleyna KESKİN/TRABZON, (DHA) - DOĞU Karadeniz Bölgesi'nde, bahçelerde yapraklarını yiyip, suyunu emdiği fındık ağaçlarının kökünü kurutan 'kahverengi kokarca' adlı böcek türü için kimyasal mücadelenin yanı sıra biyolojik mücadelenin de başlatılması planlanıyor. Yazın özellikle fındık bahçelerinde görülen zararlı böceğin, havanın soğumasıyla ev ve ahır gibi kapalı ortamlarda yuvalanmaya başlaması, üreticileri tedirgin ediyor. Ulusal Fındık Konseyi Başkanı Sebahattin Arslantürk, "Kahverengi kokarca, kışı evlerde saklanarak geçirmeye hazırlanıyor. Üreticiler, bu istilacıyı gördükleri yerde yok etsinler; ahırlar ve evlerinin çevresini ilaçlasınlar" dedi.
Türkiye'nin dünya ticaretinde lider olduğu fındıkta verim ile kaliteyi düşüren hastalık ve zararlılarla ilgili başlatılan mücadele sürdürülüyor. Doğu Karadeniz Bölgesi'nde çay tarımına zarar veren ve yörede 'vampir' olarak bilinen, 'ricania simulans' adlı kelebek ile fındık üretiminde rekolte kaybına yol açan 'drakula' adlı 'turunçgil uzun antenli teke böceği' türünün ardından fındık bahçelerine dadanan 'kahverengi kokarca' adlı böcek türü de tehdit oluşturuyor. Gürcistan'dan Türkiye'ye geldiği saptanan ve günde 30 kilometre yol kateden böcek türü, suyunu emdiği fındık ağaçlarının kökünün kurumasına neden oluyor. Fındık bitkisinin kökünü 20 günde kuruttuğu belirtilen istilacı böceğe karşı kimyasal mücadelenin yanı sıra yurt dışından ithal edilecek 'Japonika' adlı arı türü ile biyolojik mücadele yapılması planlanıyor. Yaz mevsiminde özellikle fındık bahçelerini mesken tutan zararlı böceğin, havaların soğuması ile ev ve ahır gibi kapalı ortamlarda yuvalanmaya başlaması ise üreticileri tedirgin ediyor. Üreticiler, zararlı böcek için biran önce sahada biyolojik mücadelenin başlatılmasını istiyor. Bölgede, böcek türü ile ilgili ihbar hattı da oluşturulurken üreticilerin bahse konu böceğe rastlamaları halinde '444 0208' numaralı hatta ihbarda bulunması ve gördükleri yerde yok etmesi isteniyor.
‘KIŞI EVLERDE SAKLANARAK GEÇİRMEYE HAZIRLANIYOR’
Ulusal Fındık Konseyi (UFK) Başkanı ve Trabzon Ticaret Borsası (TTB) Meclis Başkanı Sebahattin Arslantürk, tedbirlerin alınmaması halinde 'kahverengi kokarca'nın fındığa zararının artacağını söyledi. Kışın kapalı ortamlara yönelecek böcek türü için ilaçlama uyarısında bulunan Arslantürk, "Kahverengi kokarca, Türkiye'de son 4 yıldır görülüyor. Gürcistan'dan gelip Artvin ilimizden bölgemize yayıldı. Bugünlerde de kışlığa gidiyor. Kışlık olarak da genellikle ev ve ağır çevrelerini tercih ediyorlar. Son günlerde oldukça ihbar almaya başladık kahverengi kokarcalar, insanların artık evlerinde girmeye başladı. Fındıkta tehdit oluşturan bu böcek kışı evlerde saklanarak geçirmeye hazırlanıyor. Üreticiler, bu istilacıyı gördükleri yerde yok etsinler, ahır ve evlerinin çevresini mutlaka ilaçlasınlar" dedi.
‘BİYOLOJİK MÜCADELEYE BAŞLANMALI’
Kahverengi kokarca ile ilgili kimyasalın yanı sıra biyolojik mücadeleye de bir an önce başlanılması gerektiğini kaydeden Arslantürk, "Biz bu zararlı ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarını sık sık uyarıyoruz. Kimyasal mücadele ile çok fazla sonuç alınamaz oldu. Biz üreticilere evlerinizin çevresinde gördüğünüz zaman mutlaka yok edin, diyoruz. Miktarını ne kadar düşürürsek gelecek yılda verecek olduğu zararı o kadar düşürmüş oluruz. Bakanlığa başvuruda bulunduk. Biyolojik mücadele edilmesi gerektiğini ve 'Japonika' isimli bir arı türünün bu böceği yok ettiğini söyledik. Yıllardır söylüyoruz, ama bir adım bile bu konuyla ilgili atılmıyor. Bu tür istilacılar sadece fındığa değil 350 meyve ve sebzeye zarar veriyor. Mutlaka ciddi ve hızlı adım atılması gerekiyor" diye konuştu.
'GÖRDÜĞÜMÜZ YERDE YOK EDİYORUZ'
Üretici Mehmet Navdar ise zararlı böcek türünün kışın ev ve ahırlarına yönelmesiyle endişe yaşadıklarını, konuyla ilgili önlem alınmasını istedi. Navdar, "Bu böcek sadece tarlada değil evlerin içinde, ambarlarda, ahırlarda da görülüyor. Böcek fındığı kurutmaya, verim ve kalitesinde düşüklüğe neden oluyor. Biz gördüğümüz yerde yok ediyoruz. Milyonlarca kahverengi kokarca var. Öldürerek yok edemiyoruz. Baş etmemiz mümkün değil. Evlerimizde de oturamaz olduk. Ciddi bir istila söz konusu" dedi.
FOTOĞRAFLI