ANKARA(ANKA)- İhracat, turizm, taşımacılık, yurt dışı müteahhitlik gibi tüm alanlardan elde toplam döviz geliri, yaptığı döviz harcamaları içinde sadece ithalatın faturasını bile karşılamaya yetmeyen Türkiye'nin, cari açığını finanse edebilmek için, yabancı sermaye girişlerine ihtiyacı giderek büyüyor.
Küresel ve yurt içi ekonomik koşullardaki kötüleşme nedeniyle yabancı sermaye girişinin hız keserken, döviz gelir gideri arasındaki makasın iyice açılmasının, Türkiye'yi izleyen dönemde çok daha büyük bir açmazla karşı karşıya bırakabileceği belirtiliyor.
-TÜRKİYE 100 DOLAR KAZANIP 129 DOLAR HARCIYOR
Türkiye, Ocak-Nisan döneminde 47 milyar 362 milyon doları ihracat yoluyla olmak üzere toplam 57 milyar 964 milyon dolar döviz geliri elde ederken, 6 4 milyar 279 milyonu ithalata toplam 74 milyar 849 milyon dolarlık döviz harcaması yaptı.
İhracat gelirleriyle ithalat faturasının sadece yüzde 73.7'sinin karşılanabildiği anılan dönemde, toplam döviz geliri ise ithalatın ancak yüzde 90.2'sini karşılamaya yetti. Toplam döviz geliri toplam döviz harcamasının ise yüzde 77.4'ünü karşıladı. Buna göre toplam döviz harcaması, toplam döviz gelirinin yüzde 129'u düzeyinde gerçekleşti. Diğer bir deyişle Türkiye kazandığı her 100 dolara karşılık 129 dolarlık harcama yaptı.
İhracat dışındaki döviz gelirlerinin 3 milyar 757 milyon dolarını turizm, 1 milyar 939 milyon dolarını uluslar arası taşımacılık, 795 milyon dolarını faiz, 283 milyon dolarını yurt dışı müteahhitlik geliri, 189 milyon dolarlık bir bölümünü de işçi dövizi girişleri oluşturdu. Diğer alanlardan elde edilen döviz gelirlerinin toplamı ise 3 milyar 639 milyon dolar oldu.
-İTHALAT DIŞINDAKİ GİDERLER DE 10.5 MİLYAR DOLAR
Yılın ilk dört ayında ithalat dışındaki döviz giderlerinin ise 4 milyar 229 milyon dolarını faiz ödemeleri, 2 milyar 303 milyon dolarını taşımacılık giderleri, 1 milyar 93 milyon dolarını turizm, 2 milyar 945 milyon dolarını da diğer döviz harcamaları oluşturdu.
Geçen yılın aynı dönemine göre ithalat 18 milyar 38 milyon, taşımacılık giderleri 844 milyon, faiz ödemeler 683 milyon, turizm giderleri 152 milyon, diğer harcamalar da 377 milyon dolar arttı.
Döviz Gelir-Gideri (Ocak-Nisan; Milyon $)
2008 2007 Fark Değ.(%)
GELİR 57.964 42.267 15.697 37,1
.İhracat 47.362 33.937 13.425 39,6
(Bavul ticareti) 2.049 1.843 206 11,2
.Turizm 3.757 3.083 674 21,9
.Faiz 795 688 107 15,6
.İşçi dövizi 189 106 83 78,3
.Taşımacılık 1.939 1.517 422 27,8
.Yurt dışı müt. 283 250 33 13,2
.Diğer 3.639 2.686 953 35,5
GİDER 74.849 54.755 20.094 36,7
.İthalat 64.279 46.241 18.038 39,0
.Turizm 1.093 941 152 16,2
.Faiz 4.229 3.546 683 19,3
.Taşımacılık 2.303 1.459 844 57,8
.Yurt dışı müt. 0 0 0 -
.Diğer 2.945 2.568 377 14,7
FARK -16.885 -12.488 -4.397 35,2
GÖSTERGELER (%)
Döviz gel./Döviz gid. 77,4 77,2
İthalat/Döv. gel. 110,9 109,4
Faiz Öd./Döv.gel. 7,3 8,4
İhracat/Döv. gel 81,7 80,3
Faiz Öd./İhracat 8,9 10,4
İhracat/ithalat 73,7 73,4