---
title: "Sonbaharda bipolara dikkat! Çökkünlük belirtileri varsa..."
date: "2020-09-16 15:17:56"
author: "Betül Songur"
tags: "Sağlık"
canonical_url: "https://haber.mynet.com/bipolar-hastalar-sonbaharda-ne-yasiyor-cokkunluk-belirtilerine-dikkat-110106593083"
original_url: "https://haber.mynet.com/bipolar-hastalar-sonbaharda-ne-yasiyor-cokkunluk-belirtilerine-dikkat-110106593083"
---
# Sonbaharda bipolara dikkat! Çökkünlük belirtileri varsa...
Sonbaharın son günleri ve kışın ilk günlerine doğru çökkünlük belirtilerinin ortaya çıkabileceğini belirten uzmanlar, bu dönemde içe kapanma, isteksizlik, karamsar düşünceler, derin bir mutsuzluk, geleceğe dair ümitsizlik ve zaman zaman intihar düşünceleri ve davranışı görülebileceği uyarısında bulunuyor.
Üsküdar Üniversitesi NP Feneryolu Tıp Merkezi Psikiyatri Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Dilek Sarıkaya, bipolar bozukluk hakkında bilgi vererek sonbaharla arasındaki ilişkiye dair değerlendirmede bulundu.
## HER 100 KİŞİDEN 2-3'ÜNDE GÖRÜLEBİLİYOR
Bipolar bozukluğun “iki uçlu duygudurum bozukluğu, manik depresif bozukluk, iki uçlu mizaç bozukluğu, bipolar affektif bozukluk” gibi isimlerle de adlandırıldığını belirten Dr. Dilek Sarıkaya, “Bipolar bozukluk toplumda her 100 kişiden 2 veya 3’ünde görülebilen ruhsal bir hastalıktır. Erkeklerde ve kadınlarda görülme oranı eşittir ve ortalama başlangıç yaşı 20–25 yaş civarındadır” dedi.
Hastalığın genel olarak taşkınlık (mani) ve çökkünlük (depresyon)dönemleri ile karakterize olduğunu kaydeden Dr. Dilek Sarıkaya, “Birbirlerine zıt gibi görünen bu iki hastalık dönemi yatışma ve alevlenmelerle seyreder. Hastalık dönemleri dışında ise hasta hemen tamamen normale döner. Ancak bazı hastalarda günlük yaşamı kısmen de olsa etkileyen kalıntı belirtiler devam edebilir” dedi.
## TAŞKINLIK DÖNEMİNDE RİSKLİ DAVRANIŞLAR ORTAYA ÇIKIYOR
Taşkınlık (mani) döneminin duygudurumun çok yükseldiği, hastanın aşırı coşkulu olduğu bir dönem olduğunu kaydeden Dr. Dilek Sarıkaya, “Bu dönemde hastada abartılı önemli düşünceler veya ayağı yere basmayan projeler, kendini olduğundan çok daha yüksekte hissetme, büyüklük düşünceleri, sinirlilik veya aşırı neşe hali, özgüven artışı, düşüncelerin hastanın zihninde adeta yarışması, kendini aşırı enerjik hissetme, uyku gereksiniminde azalma, hatta uyku gereksinimini inkar etme, sonuçlarını düşünmeden heyecanlı veya riskli faaliyetlere kalkışmak (çok fazla para harcama, aşırı hızlı araba kullanma, riskli cinsel aktivite) gibi belirtiler görülebilir” dedi.
## ÇÖKKÜNLÜK DÖNEMİNDE MUTSUZLUK, İÇE KAPANMA GÖRÜLÜYOR
Çökkünlük (depresyon) döneminin ise taşkınlık döneminin tam tersi olduğunu belirten Dr. Dilek Sarıkaya, “Bu dönemde; mutsuzluk, karamsarlık, umutsuzluk, özgüvende azalma, değersizlik hissi, abartılı suçluluk veya pişmanlık düşünceleri, eskiden zevk aldığı faaliyetlerden zevk alamama, iştahsızlık veya uykusuzluk gibi değişiklikler, dikkat ve konsantrasyonda bozulma, enerji azalması ve halsizlik, ölüm ve intihar düşünceleri ortaya çıkabilir” uyarısında bulundu.
## BİPOLAR BOZUKLUKTAKİ DUYGU İNİŞ ÇIKIŞLARI KESKİNDİR
“Bütün insanların duygusal dünyasında, ruh halinde değişiklikler, inişler-çıkışlar olur. Herkes günlük yaşamında dakikalar, saatler veya bazen birkaç gün süren öfke, sevinç, üzüntü, coşku, keder, huzursuzluk, endişe duyguları arasında iniş çıkışlar yaşayabilir” diyen Dr. Dilek Sarıkaya, “Ancak bipolar bozuklukta; yaşamsal olaylarla kısmen veya tamamen ilişkisiz olarak, uzun süren, keskin iniş çıkışların olduğu, düşünceleri, duyguları, davranışları ve kişinin işlevlerini, yaşamını etkileyen yoğun duygudurum değişimleri yaşanır. Her ne kadar hastalığın sık görülen belirtileri birçok kişide benzer olsa da, belirtilerin şiddeti ve ortaya çıkış şeklinin kişiden kişiye değişiklik gösterebileceği de akılda tutulmalıdır” dedi.
## SONBAHARDA ÇÖKKÜNLÜK, İLKBAHARDA TAŞKINLIK ORTAYA ÇIKIYOR
Bipolar bozukluğun seyrindeki en önemli özelliklerden birinin de mevsimsel özellik göstermesi olduğunu kaydeden Dr. Dilek Sarıkaya, “Hastalar ilkbahar – yaz aylarında taşkınlık, coşkunluk yaşarken, sonbahar – kış aylarında çökkünlük, durgunluk içinde girerler. Hastaların yaklaşık dörtte biri bu mevsimsel özellik nedeniyle ilkbaharın son günleri, yazın ilk günlerinde kötüleşirler. Hastalarda dürtüsel, tepkisel davranışlar, saldırganlık eğiliminde artma, öfke patlamaları, aşırı para harcama, taşkınlaşma, riskli davranışlar sergileme azımsanmayacak oranda görülebilir” dedi.
## İNTİHAR RİSKİNE DİKKAT
“Sonbaharın son günleri ve kışın ilk günlerine doğru ise çökkünlük belirtileri ortaya çıkabilir” diyen Dr. Dilek Sarıkaya, “İçe kapanma, isteksizlik, karamsar düşünceler, derin bir mutsuzluk, geleceğe dair ümitsizlik ve zaman zaman intihar düşünceleri ve davranışı görülebilir. Yapılan araştırmalar hastalığın çökkünlük dönemlerinde hastalarda intihar riskinin arttığına dikkati çekmektedir” uyarısında bulundu.
