---
title: "Erdoğan: Bölgemiz savaş riskiyle karşı karşıya kalabilir"
date: "2024-07-11 13:42:08"
author: "Devrim Karadağ"
tags: "Güncel", "Recep Tayyip Erdoğan"
canonical_url: "https://haber.mynet.com/son-dakika-cumhurbaskani-erdogan-dan-dikkat-ceken-israil-uyarisi-bolgemiz-savas-riskiyle-karsi-karsiya-kalabilir-110107182994"
original_url: "https://haber.mynet.com/son-dakika-cumhurbaskani-erdogan-dan-dikkat-ceken-israil-uyarisi-bolgemiz-savas-riskiyle-karsi-karsiya-kalabilir-110107182994"
---
# Erdoğan: Bölgemiz savaş riskiyle karşı karşıya kalabilir
Son dakika: ABD'de temaslarını sürdüren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'dan yeni mesajlar geldi. İsrail'in Gazze'deki katliamlarını bir kez daha eleştiren Erdoğan, 'bölgesel savaş' uyarısı yaptı. Erdoğan, Suriye topraklarının terörden tamamen arındırılması gerektiğinin de altını çizerken "Suriye topraklarının Suriyeliler tarafından yönetilen müreffeh bir devlet olması temel arzumuzdur." diye konuştu.
##  "ŞİMDİYE KADAR MÜTTEFİKLERİMİZDEN BEKLENEN DÜZEYDE DESTEK VE DAYANIŞMA ALMIŞ DEĞİLİZ"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Newsweek dergisinin sorularını yanıtladı. Hassas bir dönemde ABD'nin başkenti Washington'da düzenlenen NATO Zirvesi'nde İttifakın en büyük ikinci askeri gücü olan Türkiye adına hangi mesajları verdiği sorusuna Erdoğan, Türkiye'nin NATO'nun önemli bir üyesi olduğunu anımsatarak İttifak'ın operasyon ve görevlerine aktif olarak katkıda bulunulduğunu söyledi.
Erdoğan, Türkiye'nin temel hedefinin NATO müttefikleriyle dayanışmayı güçlendirmek ve ortak akılla bölgeyi ve dünyayı tehdit eden sorunlara sürdürülebilir çözümler bulmak olduğunu belirtti.
Değişen dünyada her gün "yeni sorunların ortaya çıktığı" değerlendirmesini yapan Erdoğan, bu sebeple NATO'nun hazırlıklı, kararlı ve güçlü olması gerektiğine inandıklarını dile getirdi.
Erdoğan, NATO toplantılarında terörizmin en kritik küresel sorunlardan biri olduğunun vurgulandığını belirterek şöyle devam etti:
"Ayrım yapmadan terör örgütleriyle mücadele misyonunu üstlenen ve bunu sahada aşikar bir şekilde gösteren bir ülkeyiz. Müttefiklerimizden temel beklentimiz, benzer bir terörle mücadele yaklaşımı benimsemeleridir. Ne yazık ki, şimdiye kadar müttefiklerimizden beklenen düzeyde destek ve dayanışma almış değiliz."
Söz konusu durumun tolere edilemeyeceğine dikkati çeken Erdoğan, "Türkiye'nin ulusal güvenliğine tehdit oluşturan terör örgütlerinin elebaşlarının meşru aktörler olarak kabul edilmesi, ittifak ruhuyla da örtüşmemektedir." diye konuştu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin bu ve benzeri güvenlik risklerine bütüncül bir yaklaşım benimsediğini kaydederek "Sadece kendi güvenliğimize değil, aynı zamanda müttefiklerimizin güvenliğine de hizmet eden sürdürülebilir çözümler sağlamaktayız." ifadesini kullandı.
Türkiye'nin bazı sorunları göz ardı edip tek bir konuya odaklanma hatasına düşmediğine işaret eden Erdoğan, bölgedeki ve dünyadaki sorunlara öznel ve kısa vadeli çıkarlar yerine prensiplere dayalı yaklaşımın daha iyi olacağını belirtti.
## "(RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI) DURUŞUMUZ SADECE BARIŞ YANLISIDIR"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, NATO ile Rusya arasında "doğrudan çatışma çıkması potansiyeline" yönelik soruya verdiği yanıtta, Türkiye'nin başlangıçtan itibaren bu savaşta taraf olmayacağını açıkladığını hatırlattı.
Erdoğan, "Duruşumuz sadece barış yanlısıdır. Çözüm, daha fazla kan dökülmesi ve acı çekme değil, diyalog ile sağlanan kalıcı bir barıştır." dedi.
Durumun Ukrayna için yarardan çok zararın ortaya çıkmasına neden olduğu ve Türkiye'nin barışa yaklaşılması için her iki ülkeyle de diyaloğunun olduğunu belirten Erdoğan, şöyle devam etti:
"Antalya ve İstanbul'da tarafları bir araya getirerek sorunları çözmek için kritik bir diyalog yolunun oluşturulmasını kolaylaştırdık. Karadeniz Tahıl Girişimi ve oradan yaptığımız tahıl sevkiyatları, sadece ekonomik ve lojistik bir faaliyetten çok daha fazlasıydı. Bu savaşı sadece bir tarafın zaferi veya mağlubiyeti ile sınırlamanın çözüm olduğuna inanmıyoruz. Çözümün, diyalog ve diplomaside olduğuna inanıyoruz."
Erdoğan, akan kanın ve yerleşim yerlerinin tahrip edilmesinin kalıcı barışı getirmeyeceğini vurgulayarak "NATO ile Rusya arasında doğrudan bir çatışma ihtimali kuşkusuz endişe vericidir. Bu sonuca yol açabilecek her türlü adımdan bilinçli olarak kaçınılmalıdır. Konuya çözüm odaklı bir yaklaşımla ve ölçülü bir şekilde yaklaşmanın uygun olduğunu düşünüyoruz." dedi.
![AA-20240710-35109637-35109627-CUMHURBASKANI_ERDOGAN_NATO_DEVLET_VE_HUKUMET_BASKANLARI_ZIRVESINE_KATILDI](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/18935828/640xauto.jpg)
## "ULUSAL GÜVENLİĞİMİZE YÖNELİK TEHDİT, BAŞTA ABD OLMAK ÜZERE TÜM NATO ÜLKELERİNE YÖNELİK BİR TEHDİTTİR"
Erdoğan, "Suriye, Libya ve hatta Ukrayna'da belirli bir düzeyde olmak üzere çatışmaların karşıt taraflarında olmalarına rağmen Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'le yürüttüğü diplomasiye ilişkin" soruya şu yanıtı verdi:
"Bahsettiğiniz tüm bölgelerde ilke sahibi bir yaklaşımı savunuyoruz. Sorunlara gizli gündemlerden ve duygusal tepkilerden doğan prensiplerle değil, samimi ve gerçekçi yol haritalarıyla yaklaşıyoruz. Doğru ve yanlışın ne olduğunu sesli bir şekilde dile getirerek ilerliyoruz. Hassas süreçleri, sükunetle yaklaşmadan ilerletmek imkansızdır."
Türkiye'nin sorunlara önyargılara esir olmuş bir politikayla değil, çözümü vurgulayan bir bakış açısıyla yaklaştığını belirten Erdoğan, "Doğal olarak Sayın Putin ile her konuda hemfikir değiliz. Ancak meseleleri kendi aramızda tartışabiliyor ve nasıl çözüleceğine dair ayrıntılara girebiliyoruz." ifadelerini kullandı.
Erdoğan, ABD-Türkiye ilişkilerindeki yaptırımlar, FETÖ ve insan hakları gibi çeşitli konularda ABD Başkanı Joe Biden'la arasındaki ilişkiye yönelik soruyu şöyle cevapladı:
"Her şeyden önce ABD'de bulunan FETÖ elebaşının liderliğindeki yapı masum bir hareket değil, bir terör örgütüdür, tıpkı dünyanın çeşitli yerlerinde terör eylemleri gerçekleştirmiş olan DEAŞ gibi. Hem DEAŞ hem de FETÖ insanları öldürüyor. DEAŞ da FETÖ de insanların dini duygularını istismar ediyor. Hem DEAŞ hem de FETÖ faaliyet gösterdikleri ülkelere zarar vermeyi amaçlamaktadır. FETÖ, faaliyet gösterdiği ülkelerin hükümetlerine sızmayı ve sistemin kontrolünü ele geçirmeyi amaçlamaktadır. Buna ABD de dahildir. Somut delillerle bu yapının tehlikelerini ABD başkanlarına anlattık. Ancak Sayın Biden ve benim bu konuda farklı görüşlerimiz var."
Ayrıca Biden'la insan hakları konusunda da farklı görüşlere sahip olduklarını belirten Erdoğan, İsrail'in Filistin'e saldırılarına yönelik, "Masum insanların tedavi için gittikleri hastanelerde, ambulanslarda, pazar yerlerinde, insani yardımların dağıtıldığı merkezlerde ve güvenli olarak tanımlanan bölgelerde İsrail tarafından acımasızca öldürülmesinin en ağır insan hakları ihlali olduğuna inanıyoruz. Ancak ABD yönetimi bu ihlalleri görmezden gelmekte ve İsrail'e en büyük desteği vermektedir. Bunu da bu ihlallerin suç ortağı olma pahasına yapmaktadır." değerlendirmesini yaptı.
![cvbcvb](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/18935834/640xauto.jpg)
Cumhurbaşkanı Erdoğan, terörizmle mücadelenin de bir başka endişe kaynağı olduğuna işaret ederek şöyle devam etti:
"Biz bir NATO ülkesiyiz. Ulusal güvenliğimize yönelik tehdit, başta ABD olmak üzere tüm NATO ülkelerine yönelik bir tehdittir. Aslında NATO'nun kurulmasına ve varlığını sürdürmesine neden olan anlaşmalar da bu durumu kanıtlamaktadır. Ancak ABD ve diğer bazı müttefiklerimizin güvenliğimizi tehdit eden terör örgütleri PKK/PYD/YPG ve FETÖ'ye verdiği destek NATO'nun bu ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Bu teröristlere verilen silah ve destekten duyduğumuz endişeyi her platformda dile getirdik. Bu teröristlerle mücadelede müttefiklerimizin desteğini arzu ediyoruz ancak bunu tam olarak göremiyoruz."
Erdoğan ABD ile Türkiye'nin bazı konularda hemfikir olabildiğine dikkati çekerek "Sonuçta biz iki müttefik ülkeyiz. Sayın Biden ile ülkelerimiz arasında hemfikir olduğumuz ve olmadığımız konularla bağlantılı bir ilişki geliştirdik. Sükunet ve çalkantı dönemleri arasında gidip gelen bir ilişkiden bahsedebiliriz." dedi.
Biden ile ilişkilerinde samimiyeti sürekli muhafaza ettiklerini ve dostluklarını geliştirmeye özen gösterdiklerini söyleyen Erdoğan, "Türkiye ve ABD uzun bir geçmişe dayanan ilişkilere sahip iki müttefiktir. Köklü bağlarımız var ve bunları geliştirme niyetindeyiz." ifadelerini kullandı.
![GJFGJ](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/18935469/640xauto.jpg)
## "ŞANGHAY İŞBİRLİĞİ ÖRGÜTÜNÜN DE NATO'YA ALTERNATİF OLDUĞUNU DÜŞÜNMÜYORUZ"
NATO üyesi olarak Türkiye'nin küresel ilişkilerini çeşitlendirmesine, BRICS ve Şanghay İşbirliği Örgütüyle ilişkilerine ve bu örgütlere üye olup olmayacağına dair soruya Erdoğan, bu konulara Soğuk Savaş dönemi mantığıyla yaklaşılmasının yanıltıcı olacağı ve artık Soğuk Savaş koşullarında yaşanmadığı yanıtını verdi.
Erdoğan, dünyanın büyük ölçüde değiştiğini ve Türkiye'nin bu değişimin farkında bir ülke olduğunu belirterek diplomatik ilişkileri "kazan-kazan" prensibine dayanarak yürüttüklerini ifade etti.
Türkiye'nin ilişki kurduğu ülkelerin de kazanması gerektiği prensibiyle hareket ettiğini kaydeden Erdoğan, "Hem Doğu hem de Batı'da bulunuyoruz. Kararlı bir NATO müttefikiyiz ancak bu durumun Çin ve Rusya gibi ülkelerle pozitif ilişkiler kurma yetimizi engellediğine inanmıyoruz. Şanghay İşbirliği Örgütünün de NATO'ya alternatif olduğunu düşünmüyoruz. Benzer şekilde, BRICS'i de başka herhangi bir yapıya alternatif olarak görmüyoruz. Tüm bu yapıları ve ittifak zeminlerini farklı işlevlere sahip oluşumlar olarak görüyoruz." değerlendirmesini yaptı.
Erdoğan, dünyada savaşan taraflar dahil birbirleriyle ilişkisi olmayan ülkenin zor bulunacağına işaret ederek ilişki kurmanın ve geliştirmenin devletler için bir gereklilik olduğunu belirtti.
Keskin kutupların oluşturulduğu ve tüm ulusların kendi sınırlarına hapsedildiği bir dünyanın nereye varacağı konusunda herhangi bir açıklamaya gerek olmadığını aktaran Erdoğan, tarihteki iki dünya savaşını inceleyenler için bu acı deneyimlerin apaçık ortada olduğunu vurguladı.
Erdoğan, Türkiye'nin bu açıdan benzersiz bir konumda olduğunu, tüm yapılar içinde güvenilir bir ortak olarak pozisyonunu koruduğunu ve güçlendirdiğini ifade etti.
Bu nedenle, bir NATO üyesi olarak Şanghay İşbirliği Örgütü, BRICS, Avrupa Birliği veya Türk Devletleri Teşkilatındaki ülkelerle etkileşimde bulunmayı sorun olarak görmediklerini kaydeden Erdoğan hatta bu ilişkilerin dünya barışına katkıda bulunduğunu kaydetti.
## "IRKÇILIK, YABANCI DÜŞMANLIĞI VE İSLAM KARŞITI YAKLAŞIMLAR ASLA HAKLI GÖSTERİLEMEZ"
Avrupa genelinde aşırı sağın yükselme eğilimine karşı yaklaşımına ilişkin Erdoğan, bu tehdidi yıllardır, sadece Avrupa’daki bazı seçim sonuçlarına cevaben değil, her platformda dile getirdiğini ifade etti.
Erdoğan, ne yazık ki bazı ülkelerde, neredeyse tüm siyasi aktörlerin seçim dönemlerinde popülizm korkusuyla ırkçı, İslam karşıtı, yabancı düşmanı söylemle oy toplamaya çalıştığını anlatarak yıllar içinde bu gibi örnekleri gördüklerini ve uyarılara rağmen bu davranışın sürdürülmesine devam edildiğini söyledi.
Avrupa'da o dönemde ekilen bu yanlış tutumlarla ilgili tohumların büyümeye başladığını kaydeden Erdoğan, bu tehlikeye rağmen bu tür söylemleri ve popülist davranışları halen sergileyenler olduğunu belirtti.
Erdoğan, bu yaklaşımların ülkelerin normlarını bozduğuna işaret ederek şunları kaydetti:
"İnsanlar, bu yaklaşımın normlara uygun ve mantıklı olduğuna inanmaya ve ırkçı söylemin asıl mimarı olan kişileri, bu söylemi sadece seçim döneminde kullanan kişilere tercih etmeye başladı. Bu durumun sadece göçmen karşıtı veya ırkçı retorikle sınırlı kalmayacağını, Avrupa'nın çok daha büyük bir tehditle karşı karşıya olduğunu düşünüyorum. Bu, Avrupa entegrasyonu kavramının zemin kaybetmekte olduğunu ve mevcut Avrupa düzenine karşı çıkanların toplumda daha fazla destek bulduğunu göstermektedir. Bu, Avrupalı politikacıların kendi belirledikleri değerleri ihlal ettiği ve değişik amaçlar için bu değerleri saptırdığı gerçeğinden kaynaklanmaktadır. Bu durum, aşırı sağın çifte standardının açtığı kapıdan ilerlemesine ve insan hakları ihlallerini çeşitli gerekçelerle görmezden gelmesine yol açmaktadır. Bununla birlikte ırkçılık, yabancı düşmanlığı ve İslam karşıtı yaklaşımlar asla haklı gösterilemez."
## "İSRAİL İLE GAZZE ARASINDAKİ DURUM BİR SAVAŞ DEĞİL, KATLİAMLARA NEDEN OLAN BİR SALDIRI"
Erdoğan, Gazze'de yaşananlara dair soruya, "İsrail ile Gazze arasındaki durum bir savaş değil; bu, İsrail'in insan hakları ve uluslararası hukuku hiçe sayan ve sonuçta katliamlara neden olan saldırılarıdır. Filistinliler, Gazze'de sadece evlerini, sokaklarını ve vatanlarını savunuyorlar. İsrail, günlerdir Gazze'de sivillerin yaşadığı ve sığındığı sivil altyapıyı kasıtlı olarak hedef alıyor. Biz buna ilk günden bu yana karşı çıkıyoruz." yanıtını verdi.
İsrail'in Gazze'ye saldırılarının 7 Ekim 2023'te başlamadığına dikkati çeken Erdoğan, şunları kaydetti:
"İsrail, yıllarca Gazze'ye açık hava hapishanesi muamelesi yaptı. Yerleşimci adını verdikleri hırsız teröristleri kullanarak Filistinlilerin evlerini, iş yerlerini ve tarım arazilerini gasbediyorlar. Bir düşünün: Biri evinize bir İsrail askeriyle geliyor, sizi dışarıya atıyor ve evinizin artık onlara ait olduğunu söylüyor. İşte Filistin’de yaşanan bu. İsrail, yıllardır Filistin topraklarında sistematik bir devlet terörü uyguluyor. İsrail uluslararası hukuku ihlal ediyor. Gazze'de acil ateşkes çağrısı yapan BMGK kararına ne oldu? İsrail, bu kararı bırakın uygulamayı, umursamadı bile. Şu anda İsrail'e uluslararası hukuku ihlal ettiği için kim ne tür bir yaptırım uygulayacak? İşte gerçek soru bu ve buna kimse cevap vermiyor. Bu saldırıların derhal durmasını istiyoruz, İsrail'in Gazze'den çekilmesini ve insani yardımın kesintisiz bir şekilde Gazze'ye ulaştırılmasını istiyoruz. Bölgede kalıcı barış için 1967 sınırlarına dayalı iki devletli çözümün uygulanmasını istiyoruz. İsrail'in başta Lübnan olmak üzere bölge ülkelerine yönelik tehditleri ve çatışmaları bölgeye yayma girişimleri sona ermeli. Aksi takdirde bölgemiz daha derin çatışmalar ve hatta savaş riskiyle karşı karşıya kalacaktır."
## "SURİYE'DE BİR BARIŞ İKLİMİ İÇİN ÇABALIYORUZ"
Erdoğan, Suriye krizinin çözümüne dair Türkiye'nin vizyonuna ve bu bölgedeki ABD askeri varlığına dair soruyu şöyle yanıtladı:
"Biz, komşumuz olan Suriye'deki çatışmalardan en çok etkilenen milletiz. ABD, Suriye'deki Kürtleri değil, teröristleri destekliyor. Biz, Suriyeli Kürtleri destekliyor ve haklarını koruyoruz. PKK/PYD/YPG terör örgütü, SDG kisvesi altında bölgede terör eylemleri gerçekleştiriyor. Özellikle Suriyeli Kürtlere zulmediyor. Bölgedeki Kürtleri, Arapları ve Türkmenleri tehdit eden ve topraklarından süren ABD'nin desteklediği bu teröristlerdir.
PKK/PYD/YPG terör örgütü, 'DEAŞ'la mücadele' bahanesiyle verilen desteği Türkiye'ye ve Suriye'ye saldırmak için kullanıyor. DEAŞ'la gerçek anlamda mücadele eden biziz. DEAŞ ile yakın çatışmaya giren tek NATO müttefiki biziz. Suriye'de bir barış iklimi için çabalıyoruz. Bütün bu çatışmaların çözümü Suriye'de toprak bütünlüğü temelinde yeni bir toplumsal birlikteliktir. Suriye'nin bölgesel ve küresel güçlerin bilek güreşi yaptığı bir toprak parçası değil, terörden tamamen arındırılmış ve Suriyeliler tarafından yönetilen müreffeh bir devlet olması temel arzumuzdur."
Erdoğan, Suriye'de terör örgütlerinin varlığı ve istikrarsızlığa karşı NATO'dan yeterli desteği alıp alınmadığına ilişkin, "Irak ve Suriye'de DEAŞ'ın yanında Kürt isyancılar değil, teröristler var. Herhangi bir etnik ya da dini grubu temsil etmiyorlar. Her iki terör örgütü de doğrudan terörizmi ve onun iğrenç amaçlarını temsil etmektedir. Bizim ne Suriye'deki ne de Irak'taki Kürt nüfusla bir sorunumuz yok. Bizim teröristlerle bir sorunumuz var ve teröristleri etkisiz hale getirerek bu sorunu çözmeye çok yakınız. Bölgemizde bir terör devleti kurabileceklerini düşünenler için bu tam bir hayaldir ve asla gerçekleşmeyecektir. Günü geldiğinde, Suriyeli misafirlerimiz savaşı geride bırakarak ülkelerine gönüllü olarak döneceklerdir. Bizler de bu amaçla gayretlerimizi artıracağız." diye konuştu.
Bazı NATO müttefiklerinin ne yazık ki destek olmak bir yana Türkiye'nin işini daha da zorlaştıran yaklaşım ve eylemlerine şahit olduklarını kaydeden Erdoğan, "Sınırlarımız içinde ve dışında durumu kontrol altında tutmaya, gerektiği zaman ve ölçüde müdahale ederek çözüm stratejimizi uygulamaya devam ediyoruz." dedi.
(AA)
