Barkod okuyucular ürünlerin üzerinde bulunan barkodları algılayarak bu kodların temsil ettiği bilgileri dijital ortama aktaran elektronik cihazlardır. Bu uygulamanın temel amacı ürünlerin hızlı ve doğru şekilde tanımlanmasını sağlamaktır. Bu cihazlar barkod üzerindeki çizgi ve boşlukları optik okuma teknolojisiyle tararlar ve verileri sayısal bilgilere dönüştürürler. Okunan barkod verileri ise sistemde yer alan verilerle eşleştirilerek ürünle ilgili detaylara erişilmesini mümkün kılar. Bu teknolojinin nasıl çalıştığı ise merak konusudur. Bu noktada okuyucunun siyah çizgileri mi yoksa beyaz boşlukları mı gördüğü araştırılır.
Barkod okuyucuların nasıl çalıştığı konusunda “siyah çizgileri mi yoksa beyaz boşlukları mı okur” sorusu sıkça sorulur. Günlük yaşamda market kasalarında ya da depolarda saniyeler içinde okutulan barkodlar aslında oldukça sistemli ve teknik bir mantıkla çalışmaktadır. Bu sistem sadece siyah çizgilere ya da beyaz boşluklara değil ikisinin beraber oluşturduğu düzene dayanır.
Bilindiği üzere barkodlar farklı kalınlıklarda siyah çizgiler ve arasındaki beyaz boşluklardan oluşmaktadır. Her bir çizgi ve boşluk aslında belirli bir şey ifade etmektedir. Barkod okuyucu araçlar bu yapıyı bir bütün olarak değerlendirirler. Teknik olarak bakıldığında barkod okuyucu siyah çizgilerin kendisini okumamaktadır. Bütün olarak siyah ve beyaz alanlar arasındaki ışık yansımalarını algılarlar. Dolayısıyla asıl okunan şey çizgiler ile boşluklar arasındaki kontrasttır.
Barkod okuyucular genellikle kırmızı bir ışık ya da lazer kullanarak barkodların üzerine ışın gönderirler. Beyaz boşluklar ışığı büyük ölçüde yansıtırken siyah çizgiler ışığı emerler. Okuyucunun içindeki sensörler ise geri dönen ışık miktarını ölçmektedir. Yansımanın fazla olduğu alanlar beyaz boşluk yansımanın az olduğu alanlar ise siyah çizgi olarak algılanır. Değişen bu ışık olayı elektronik devreler tarafından dijital verilere dönüştürülmektedir.
Bu noktada önemli olan yalnızca renk farkı değildir. Çizgi ve boşlukların kalınlıkları bu farkı oluştururlar. Barkod sistemlerinde her çizgi ve boşluk belirli bir genişliğe sahiptir. Bu genişlikler ise sayılarla eşleştirilir. İnce ve kalın çizgilerin belirli bir sırayla dizilmesi barkodun taşıdığı sayısal kodu oluşturmaktadır. Barkod okuyucu aslında siyah ve beyaz alanların sırasını ve oranlarını birlikte değerlendirerek doğru bilgiyi elde eder.
Kullanılan bu sistemin avantajı hızlı ve hatasız veri okuma imkânı sunmasıdır. İnsan gözü için karmaşık görünen çizgi desenleri barkod okuyucular için oldukça net bir şekilde algılanır. Öte yandan bu teknoloji farklı yüzeylerde ve yüksek hızda çalışabilecek şekilde de geliştirilmiştir. Bu yüzden perakende, lojistik, sağlık ve üretim gibi birçok alanda güvenle kullanılmaktadır.