Kayseri'de Anadolu'nun binlerce yıllık geçmişine ışık tutan Kültepe-Kaniş Örenyeri'nden heyecanlandıran haber geldi. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Ankara Üniversitesi ve Güney Kore Ulusal Kültürel Miras Araştırma Enstitüsü iş birliğiyle yürütülen kazılarda, Helenistik Dönem'e ait mozaik döşemeli bir yapı ortaya çıkarıldı.
Prof. Dr. Fikri Kulakoğlu başkanlığında gerçekleştirilen çalışmalarda bulunan yapı, Kültepe'nin 78 yıllık kazı tarihinde bir ilk olma özelliği taşıyor.
1948 yılında başlayan kazılarda bugüne kadar ağırlıklı olarak Tunç Çağı'na ait kalıntılar üzerinde çalışılırken, son keşifle birlikte Kültepe'nin Helenistik Dönem geçmişine ilişkin önemli bilgilere ulaşıldı.
Kazı alanında mozaik döşemeli yapının yanı sıra üst üste sıralanan dört ayrı Helenistik kültür tabakası da belirlendi. Uzmanlar, bu bulgular sayesinde antik yerleşimin söz konusu dönemde nasıl değişip geliştiğini daha ayrıntılı inceleyebilecek.
2025 yılında Warşama Sarayı'nın doğusunda başlatılan Türk-Güney Kore ortak kazı çalışmalarının ikinci sezonunda ortaya çıkarılan yapı, MÖ 323-30 yıllarını kapsayan Helenistik Dönem'e tarihleniyor.
Yapının günümüze ulaşan mozaik döşemesinin doğu-batı yönünde 163 santimetre, kuzey-güney yönünde ise 165 santimetre ölçülerinde olduğu belirlendi.
Mozaiğin çevresinde başka döşeme parçalarının da bulunması, yapının orijinalinde çok daha geniş bir alanı kapladığını düşündürüyor.
Kazı çalışmalarında yalnızca mozaik döşeme değil, yapımında kullanılan teknikler de gün yüzüne çıkarıldı.
İncelemelerde, zeminin düzleştirilmesinin ardından kırma taş ve ince topraktan oluşan bir temel hazırlandığı, üzerine ise küçük dere çakıllarından oluşan bir tabaka yerleştirildiği tespit edildi.
Mozaik döşemenin yapımında seramik parçaları, kireç ve farklı malzemelerin kullanıldığı da belirlendi. Bu bulguların Helenistik Dönem'in mimari ve yapı tekniklerine ilişkin araştırmalara katkı sağlaması bekleniyor.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda keşfi "Kültepe'de 78 yıllık kazı tarihinde bir ilk!" sözleriyle duyurdu.
Keşfin Türkiye ile Güney Kore arasındaki bilimsel ve kültürel iş birliğinin önemli bir sonucu olduğunu vurgulayan Ersoy, şu ifadeleri kullandı:
"Bakanlığımız, Ankara Üniversitesi ve Güney Kore Ulusal Kültürel Miras Araştırma Enstitüsü iş birliğiyle gerçekleştirdiğimiz bu keşif, Türkiye ile dost ve kardeş ülke Güney Kore arasındaki bilimsel ve kültürel iş birliğinin kıymetli bir sonucu.
Kazı Başkanımız Prof. Dr. Fikri Kulakoğlu'nu ve Türk-Güney Kore ortak araştırma ekibini tebrik ediyor, Güney Koreli paydaşlarımıza katkıları için teşekkür ediyorum.
Anadolu'nun zengin mirasını bilimsel çalışmalarla gün yüzüne çıkarmaya devam ediyoruz."
Kazı alanında keşfedilen dört ayrı Helenistik kültür tabakası, Kültepe'nin geçmişine ilişkin yeni araştırmaların önünü açtı.
Birbirini takip eden bu tabakaların incelenmesiyle yerleşimin Helenistik Dönem'deki mimari değişimi, yaşam alanları ve kullanım biçimleri hakkında daha fazla bilgi edinilmesi hedefleniyor.
Özellikle bugüne kadar daha az araştırılan bu döneme ait bulguların, Kültepe'nin tarihsel gelişimindeki eksik parçaların tamamlanmasına katkı sunması bekleniyor.
Anadolu'nun en önemli antik yerleşimlerinden biri olan Kültepe-Kaniş, MÖ 3. binyıldan Roma Dönemi'ne kadar uzanan köklü bir geçmişe sahip.
Hitit İmparatorluğu'nun yükselişinden önce Kaniş (Neşa) Krallığı'na başkentlik yapan yerleşim, Hitit kültürünün doğduğu önemli merkezler arasında gösteriliyor.
Kültepe'de bugüne kadar yaklaşık 23 bin 500 çivi yazılı kil tablet ortaya çıkarıldı. Eski Asurlu ve Anadolulu tüccarların ticari faaliyetlerine ışık tutan bu tabletler, UNESCO Dünya Belleği Kütüğü'nde yer alıyor.
2014 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınan antik yerleşimin bugüne kadar yalnızca yaklaşık yüzde 5'lik bölümü kazıldı.
Türk ve Güney Koreli uzmanların ortaklaşa yürüttüğü çalışmaların önümüzdeki süreçte daha alt tabakalarda devam etmesi planlanıyor.
Helenistik Dönem'e ait kalıntıların incelenmesinin ardından Kaniş Krallığı'ndan Hitit Dönemi'ne uzanan arkeolojik katmanlarda sistematik araştırmalar gerçekleştirilecek.
Yeni çalışmalarla birlikte Kültepe'nin binlerce yıllık tarihine ilişkin daha fazla bulgunun gün yüzüne çıkarılması hedefleniyor.