Güveler, böcekler, sinekler, kanatlı ya da kanatsız birçok farklı canlı türü özelikle sıcak yaş akşamlarında yapılan keyifleri sekteye uğratabilmektedir. Akşam vakti balkona çıkıldığı zaman ya da bir yerde otururken ışık yakılırsa birkaç dakika içinde o ışığın etrafında uçuşan sinekler ya da böcekler görülür. Bu durum bir tesadüf değildir ve böceklerle sinekler özellikle ışığa doğru ya da ışığın etrafında uçarlar. Bilimsel olarak açıklaması bulunan bu durum bu böceklerin hayatlarını tehlikeye atsa da genel olarak bu özelliklerinden vazgeçemezler.
Böceklerin daima ışığa doğru uçması ya da ışığın etrafında uçuşması aslında onlarda bulunan fotoreseptör hücreleri ile açıklanan bilimsel bir durumdur. Fototaksi en kısa tanımı ile herhangi bir canlı organizmanın ışığa karşı verdiği tepkiler olarak açıklanmaktadır. Işığa doğru yönelme noktasında negatif ya da pozitif olacak şekilde iki tür fototaksi bulunmaktadır. Böceklerde ve kanatlı canlılarda görülen bu fototakside ışıktan uzaklaşma ya da ışığa yaklaşma biçiminde hareketler bulunmaktadır. Hayvanlar bu hareketleri bilinçli ve tercih ettikleri için yapmazlar.
Her bir böcek türü zaman içinde farklı biçimlerde evrim geçirmiştir. Bu evrim durumlarına göre şu an yaptıkları fototaksi hareketleri de etkilenmiştir. Güveler, bir ışık ile karşı karşıya kaldıkları andan itibaren o ışığa doğru yönelmeye başlarlar. Ancak diğer böcek türleri örnek olarak hamam böcekleri için durum aynı değildir. Tam aksine bu hayvanlar ışık gördükleri zaman uzaklaşma eğilimi gösterirler.
Bazı böcek türleri güvelerdeki gibi pozitif fototaksi yapar bazıları ise diğer böcekler gibi negatif fototaksi eğilimi içine girer. Böceklerin bulundurdukları fotoreseptörler sayesinde farklı dalga boylarında olan ışıkları algılama özelliklerine de sahip olurlar. Evrim süreçlerinde böceklerin etrafında hiç yapay ışık olmamıştır. Bu nedenle böceklerin ışığa yönelmeleri de doğal ışık kaynaklarına göre yapay ışıklarda daha farklı olur.
Yapay ışıklar böcekleri olumsuz etkiler. Bu etkileri azaltmak ve böceklerin ölmesini engellemek için evlerde ve ofislerde mavi ışık yerine sarı ışık kullanılabilir. Sarı ışığın etkisi diğer ışıklara göre daha düşük olacağı için bu sayede hem böcekler korunur hem de enerji tasarrufu sağlanabilir.
Sık sık kıyafetlere de konabilen böceklerin bunu yapma nedenlerinin altında ise giysilerin renlerine göre yansıtılan ultraviyole ışıklar vardır. Böceklerin ışığa gitmesi ya da ışık etrafında uçuşması insanlara ya da başka canlılara değil kendilerine zarar vermeleri anlamına gelmektedir. Amaçları aslında sadece hayatta kalmaktır. Ekosistemi ve bu istemsizce ışığa gidip ölen böcekleri koruyabilmek adına bazı önlemler alınabilmektedir.
markasıdır.
Haber Gönder
