Kuruyemiş denildiğinde çoğu kişinin aklına ya en sevdikleri ya da benzer ürünler gelir. Sert kabuklu genellikle kavrulmuş ya da çiğ tüketilen ve besleyici değeri yüksek gıdalar bu başlık altında toplanmaktadır. Bunlar arasında badem, ceviz, fındık, kaju, Antep fıstığı ve yer fıstığı kuruyemiş çeşitlerinin en bilinen örnekleri arasında sayılır. Bu ürünler market raflarında ya da kuruyemişçilerde yan yana dururlar. Bu da aralarındaki farkların çoğu zaman göz ardı edilmesine neden olur. Bu noktada fıstığın kuruyemiş olup olmadığı merak konusudur.
Günlük hayatta sıkça tüketilen ve kuruyemiş olarak adlandırılan yer fıstığı bilimsel açıdan bakıldığında kuruyemiş olarak sayılmaz. Bu durum birçok kişiye şaşırtıcı bir bilgi olarak gelir. Çünkü yıllardır yer fıstığı almak isteyenler kuruyemişçilere gider. Öte yandan fındık, badem, ceviz gibi kuruyemişlerle beraber tüketilir. Yer fıstığının kuruyemiş sayılmamasının temel nedeni biyolojik özellikleri ve yetişme şeklidir.
Botanikte “kuruyemiş” terimi belirli kriterlere göre tanımlanmaktadır. Gerçek kuruyemişler genellikle ağaçlarda yetişirler. Bunlar sert kabuklu meyvelerdir ve olgunlaştıklarında kabukları kendiliğinden açılmamaktadır. Fındık, ceviz, kestane ve badem bu gruba giren örneklerdir. Bu bitkilerin ortak özelliği ise odunsu yapıya sahip ağaçlarda yetişmeleri ve meyvelerinin toprak üstünde gelişmesidir.
Yer fıstığı ise tamamen farklı bir bitki ailesine aittir. Yer fıstığı baklagiller familyasında yer alır. Bu da nohut, mercimek, fasulye ve bezelye ile akraba olduğu anlamına gelir. Bu durumun en ayırt edici özelliği çiçeklenmeden sonra meyvesinin toprağın altına doğru büyümesidir. Döllenmeden sonra bitkinin çiçek sapı toprağa girer ve fıstık dediğimiz bakla toprağın altında gelişir. Bu açıdan incelendiğinde kuruyemişlerden ziyade baklagillere özgü bir gelişim süreci göstermektedir.
Bilimsel olarak baklagil olmasına rağmen neden kuruyemiş gibi algılandığı merak konusudur. Bunun nedeni tamamen kültürel ve mutfak alışkanlıklarına dayanır. Yer fıstığı çiğ olarak nadiren tüketilen bir üründür. Birçok kişi tarafından kavrularak yenir. Öte yandan yağ ve protein oranı yüksektir. Bu besin değerleri fındık ve badem gibi gerçek kuruyemişlerle de oldukça benzerdir. Bu tür bir benzerlik ise yer fıstığının zihinlerde kuruyemiş olarak yerleşmesine neden olmuştur.
Beslenme açısından bakıldığında yer fıstığı oldukça değerli bir gıdadır. Protein, sağlıklı yağlar, B vitaminleri ve mineraller bakımından son derece zengindir. Bu özelliği sayesinde hem baklagillerin hem de kuruyemişlerin faydalarını bir arada sunmaktadır. Alerjik etkileri nedeniyle bazı kişilerin dikkatli tüketilmesi gerektiği de unutulmamalıdır.
markasıdır.
Haber Gönder
