Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım 1938’de Dolmabahçe Sarayı’nda hayata gözlerini yumdu. Saatler 09.05’i gösterdiğinde Türkiye’de hayat durdu, milyonlarca insan büyük bir yasa büründü.
Yalnızca Türkiye’de değil, dünyanın farklı ülkelerinde de Atatürk’ün vefatı derin yankı uyandırdı.
Kurtuluş Savaşı’na önderlik eden, bağımsızlık mücadelesiyle bir milletin kaderini değiştiren ve ardından Cumhuriyet’i kuran Atatürk, aradan geçen yıllara rağmen fikirleri ve eserleriyle yaşamaya devam ediyor.
Ölümünün ardından anlatılan bir Alman profesörün sözleri ise onun uluslararası alandaki saygınlığını anlatan dikkat çekici anekdotlardan biri olarak aktarılıyor.

Atatürk’ün vefatının ardından yaşanan büyük üzüntü, farklı ülkelerde de hissedildi. Yıllardır anlatılan bir anekdota göre, bir Alman profesöre Atatürk’ün ölümü nedeniyle duyulan derin üzüntüden söz edildi.
Alman profesörün bu sözlere verdiği yanıt ise şöyle aktarıldı: "Efendim, bizde bu kadar büyük bir adam ölmedi ki…"
Atatürk’ün ardından söylendiği anlatılan bu söz, onun yalnızca Türkiye için değil, dünya tarihinde de nasıl bir yere sahip olduğuna ilişkin dikkat çekici ifadeler arasında yer aldı.
2018 yılında Özel İzmir Tevfik Fikret Okulu’ndan üç lise öğrencisinin kaleme aldığı Atatürk yazısı, büyük önderin yalnızca askeri başarıları ve siyasi kimliğiyle değil, insani yönleriyle de hatırlanması gerektiğini ortaya koydu.
Yazı, Atatürk’ün yıllardır anlatılan kahramanlıklarının ötesine geçerek onun seven, üzülen, gülen, ağlayan ve hayatın içindeki sıradan anlardan keyif alan bir insan olduğuna dikkat çekti.
Öğrencilerin yazısındaki şu soru ise metnin en çarpıcı bölümlerinden biri oldu: "Atatürk’ü bir 'kahraman' olarak değil de bir 'insan' olarak düşündünüz mü hiç?"
Öğrencilerin kaleme aldığı yazıda, Atatürk şu sözlerle anlatıldı:
"Atatürk’ün hep 'kahraman' olduğunu söylediler bize… Düşmanları nasıl yendiğini, ulusunu karanlıktan aydınlığa nasıl çıkardığını, yurdu nasıl kurtardığını, zaferden zafere nasıl koştuğunu, yurtsever biri olduğunu ve ulusu için neler yaptığını, her başarıyı kendisine değil de ulusuna mal ettiğini, dünyaya hükmeden kararlı bir devlet adamı olduğunu anlattılar.
Her söyleyen, her söylediğinde gerçekten de haklıydı. O, bizim için hep ulaşılmaz, hep ayrıcalıklı biriydi.
Atatürk’ü bir 'kahraman' olarak değil de bir 'insan' olarak düşündünüz mü hiç?
Oysa O, saydığımız tüm üstün niteliklerinin yanında bir 'insandı'. O da bizim gibi banyo yapan, yemek yiyen, pijama giyen, ağlayan, üzülen, gülen, seven birisiydi. Herkes gibi O’nun yaşamında da hırslar, heyecanlar, öfkeler, iniş ve çıkışlar vardı."
Yazıda Atatürk’ün günlük yaşamından ayrıntılara da yer verildi. Erleriyle sohbet eden, köylülerle aynı sofrayı paylaşan, sevdiği yemeklerden vazgeçmeyen ve halkın arasına karışmaktan hoşlanan bir lider portresi çizildi.
Öğrenciler, Atatürk’ün renkli kişiliğini şu sözlerle anlattı:
"Renkli bir kişiliği vardı… Erleriyle sigara içip sohbet eden, köylüyle ayran bölüşen, şekerli kahve içen, fal baktıran, gecelik entarisi giyen, bağdaş kuran sade bir vatandaştı. Yemek seçmez, sofraya gelen her yemeği yerdi. Karnıyarığı, kuru fasulyeyle pilavı, gül reçelini ve kavrulmuş leblebiyi çok severdi.
Arkadaşlarıyla sokaklarda korumasız yürüyen, Lebon’a pasta yemeye, Rejans’a Borç çorbası, Vefa’ya boza içmeye giden, aklına eseni yapmayı seven, özgür ruhlu bir entelektüeldi."
Atatürk’ün özel hayatındaki duygusal yönü de yazıda geniş yer tuttu. Dışarıdan bakıldığında kararlı, cesur ve sert bir devlet adamı olarak görülen Atatürk’ün, özel yaşamında oldukça hassas olduğu vurgulandı.
Öğrencilerin yazısında bu durum şöyle ifade edildi:
"Gramofonunu başucundan ayırmayan, vals ve tangoya bayılan, balolarda genç kızların en gözde kavalyesi olan bir salon adamıydı. Bir iğde ağacının kesilmesine üzülen, bir tayın ölmesine ağlayan, doğayı seven, ulu bir çınarın görkemiyle büyülenen ve bir dalının bile kesilmesine gönlü elvermeyen bu nedenle de o yılların teknolojik olanaklarıyla bir binayı yerinden 4. 80 metre kaydırtan bilinçli bir çevreci, insan sevgisiyle dolu bir askerdi. Sık sık Sarayburnu’na giderek halkın arasına karışmayı ve onlarla birlikte müzik dinlemeyi çok severdi.
O’na Sarı Paşa derlerdi… Kararlı bir devlet adamı sertliğine ve cesur asker kişiliğine karşın, özel yaşamında çok duygusaldı.
Belki de küllenmemiş aşklarıyla geçmişe özlem duyan, sık sık gözleri dolan bir adamdı… Selanik’teki çocukluk aşkını ve Fikriye’yi hiçbir zaman unutamadı. Başka aşklar da yaşadı. O’na neredeyse dönemin bütün kadınları aşıktı.
Kadınlar, gazeteden kestikleri fotoğrafını, göğüslerindeki madalyonlarda taşırdı. Eşi Latife Hanım da genç kızlığında, Paris’te yayımlanan bir dergiden Paşa’nın fotoğrafını kesip madalyonuna koymuştu.
Bunu da ilk karşılaştıklarında Mustafa Kemal’e göstermişti. Bu durum, romantik Mustafa Kemal’i, fazlasıyla duygulandırmıştı. O, genç kızlar için düş kurup özledikleri ve bir türlü ulaşamadıkları beyaz atlı bir prens, mavi gözlü çok yakışıklı bir asker, düşlere giren bir masal kahramanıydı."

"Atatürk, tüm insanlara değer verirdi; ama kadına ve kadın haklarına verdiği değer kuşkusuz tartışılamazdı. Kadınların erkeklerden daha bilgili, daha aydın, daha verimli olmaları gerektiğini söylerdi. Kadınları geri kalmış toplumların uygar olmadığını düşünürdü.
Cumhuriyetin ilanından sonra Tarsus’a gittiğinde O’nu karşılayanlar arasında Kurtuluş Savaşı kahramanlarından iri yapılı, yağız çehreli Adile Çavuş da vardı. Adile Çavuş saygı, sevgi ve coşkusundan Atatürk’ün önünde yere kapanır, ağlayarak toprağı öper. 'Bastığın toprağa kurban olayım Paşa’m!' der."
Atatürk ise onu elinden tutarak ayağa kaldırdı ve şu sözleri söyledi:
Atatürk, Adile Çavuş’un elinden tutarak onu yerden kaldırır. "Kahraman Türk kadını! Sen yerlerde sürünmeye değil omuzlar üzerinde göklere yükselmeye layıksın." der.
Öğrencilerin yazısında Atatürk’ün özel hayatına ve Latife Hanım ile evliliğine de değinildi. Evliliğinin sona ermesinin ardından yaşadığı üzüntü, müzikle kurduğu bağ üzerinden anlatıldı.
Yazıda, Atatürk’ün ayrılık gününde Sadettin Kaynak’ın bir şarkısını dinleyerek ağladığı aktarıldı. Şarkının sözleri ise şöyle paylaşıldı:
"Gördüm seni bir gün yeni açmış güle döndüm
Coştum, şakıyıp aşk okuyan bülbüle döndüm
Bak ayrılığın şimdi karanlık kucağında
Bir bağrı yanık, boynu bükük sünbüle döndüm"
"Ömrü boyunca evlat özlemiyle yanıp tutuşarak manevi çocuklarıyla avundu… Cumhurbaşkanı oldu; ama mutlu bir aile reisi olamadı. O’nu çoğu kez kahraman bir asker, başarılı bir devlet adamı, kararlı ve cesur bir devrimci, çağdaş bir halkçı, ender rastlanan bir deha; şık giyinen, yakışıklı bir lider fotoğrafı olarak tanıdık, sevdik ve anımsadık…
O, koyduğu eşyaların yerinin değişmesini sevmeyen, değişiklik yapılacaksa bunu yalnızca kendisinin yapması gerektiğini düşünen birisiydi. O’nun doğasında kendisi seçmek ve düzenlemek, kendi istediği yere koymak vardı.
Oysa O, bütün bu değerlerinin arkasında gizlenen, utangaç, arif, duygulu, seçkin zevkleri ve sanat tutkusu olan, milyonların arasında yaşayan birisiydi."

Yazının son bölümlerinde Atatürk’ün yalnızlığı, halkla kurduğu bağ ve dünya çapındaki etkisi sorgulandı.
"Öğrenciler, milyonların sevgisini kazanmış bir liderin bile zaman zaman yalnızlık yaşayabileceğine dikkat çekti.
Metinde şu ifadeler yer aldı:
Kimi zaman acı, kimi zaman özlem çeken, kimi zaman ağlayan, kimi zaman pişmanlıklarla sarsılan bir yalnız adamdı. Bazen bir çocukla gülen, köpeğiyle dertleşen, atıyla yalnızlığını paylaşan bir yalnız adam. O, gerçekten yalnız mıydı? Devrim yapan her lider biraz yalnız değil midir? Halkından hiç kopmayan, halkla arasında perde olmasın diye koruma bile kabul etmeyen bir yönetici nasıl yalnız olabilirdi? Çiftlik’ten tohum almaya gelen köylülerle konuşan, şakalaşan bir halk adamı yalnız olabilir miydi?
Değil yaşarken, öldükten sonra bile yalnız kalmadı. Norveçlilerin “Atatürk gibi olmak” diye bir deyimlerinin, tüm dünyada 'Atatürk çiçeği' adıyla bilinen bir çiçeğin olduğunu hepimiz bilmiyor muyuz? Yunan Başkomutanı Trikopis, her 'Cumhuriyet Bayramı'nda Atina'daki Türk Büyükelçiliğine giderek Atatürk'ün resminin önüne geçip saygı duruşunda bulunurmuş. Düşmanlarının bile saygı gösterdikleri ulu bir devlet adamı yalnız olabilir mi hiç?
Haiti Cumhurbaşkanı, mezar taşının üzerine “Bütün ömrüm boyunca Türkiye'nin lideri Mustafa Kemal Atatürk´ü anlamış ve uygulamış olmaktan dolayı mutlu öldüm” cümlesinin yazılmasını vasiyet etmiş. Vasiyeti de yerine getirilmişti. Bu vasiyet bile Ata’mızın hala yaşadığını ve yalnız olmadığını kanıtlamaya yetmez mi?"