Yapay zeka teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte dijital içeriklerin gerçeğinden ayırt edilmesi giderek zorlaşırken, bu konuda yapılan yeni bir araştırma dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.
New York Post'ta yer alan habere göre; Avustralyalı bilim insanları, insanların gerçek ve dijital yüzleri birbirinden ayırt etme yeteneklerine aşırı güven duyduklarını ve bunun da bizi yanlış bilgilere ve dolandırıcılığa karşı savunmasız hale getirebileceğini keşfetti.
Güney Galler Üniversitesi (University of South Wales) Psikoloji Okulu'ndan çalışmanın yazarı Dr. James Dunn, insanların sahte yüzleri tespit etme yeteneklerine çok güvendiklerini ancak en gelişmiş yüz oluşturma sistemlerinin ürettiği yüzlerin artık kolayca tespit edilemediğini belirtiyor.
British Journal of Psychology'de yayımlanan araştırmaya göre Avustralyalı araştırmacılar, yapay zeka algılama yeteneklerimizi test etmek için 89'u ortalama yüz tanıma yeteneğine sahip, 36'sı "süper tanıyıcı" olarak adlandırılan ve olağanüstü tanıma yeteneğine sahip toplam 125 kişiyi inceledi.
Katılımcılara, önceden bariz kusurları açısından incelenmiş yüz resimleri gösterildi ve bunların gerçek mi yoksa yapay zeka tarafından mı oluşturulduğunu belirlemeleri istendi.
Araştırmacılar, “ortalama yüz tanıma yeteneğine” sahip kişilerin şans eseri elde edilen sonuçlardan sadece biraz daha iyi performans gösterdiğini buldu.
Süper tanıyıcılar ise daha iyi performans gösterdi ancak Dr. Dunn'a göre aradaki fark çok azdı.
Dunn'a göre değişmeyen şey, insanların yapay zeka tarafından oluşturulan bir yüzü tespit etme yeteneklerine olan güveniydi.
Algılama gücümüzün yetersizliği ve buna rağmen bu güce olan yanlış güvenimiz, giderek daha doğal hale gelen catfishing dolandırıcılıkları ve diğer dijital hilelerin artması nedeniyle endişe veriyor. Örneğin; geçtiğimiz kış TikTok kullanıcıları, sosyal medyada insanları asılsız tıbbi tavsiyelerle kandıran, hiper-gerçekçi, yapay zeka tarafından üretilmiş deepfake doktorları ifşa etmişti.
Dr. Dunn, uzun zamandır bir fotoğrafa bakıp gerçek bir insan gördüğümüzü varsaydığımızı ancak artık bu varsayımın sorgulandığını belirterek, "sağlıklı bir şüphecilik seviyesine" sahip olmamız gerektiğini vurguluyor.
Araştırmanın ortaya koyduğu bir diğer ilginç bulgu ise yapay zekanın ortalama güzellik tuzağı. Yapay zeka tarafından üretilen yüzler, binlerce insan yüzünün verisinden süzüldüğü için istatistiksel olarak "çok simetrik" ve "fazla ortalama" olma eğilimi gösteriyor.
İnsan beyni, bu aşırı simetriyi ve ortalama oranları "tanıdıklık" ve "çekicilik" olarak algılıyor. Bu durum, beynimizin yapay olanı sadece gerçek sanmakla kalmayıp, onu gerçek bir insandan daha insani veya güvenilir bulmasına neden oluyor. Bu psikolojik yanılsama, özellikle sosyal medya ve flört uygulamalarındaki sahte profillerin neden bu kadar başarılı olduğunu da ortaya çıkarmış oluyor.
Bilim insanları ise çözümün deney sırasında tesadüfen keşfettikleri yeni bir tür yüz tanıma sihirbazında yatabileceğine inanıyorlar.
Söz konusu araştırma, bazı insanların yapay zeka yüzlerini tespit etmede usta olduklarını ortaya çıkardı. Bilim insanları ise şimdi, bu insanların sahte yüzleri nasıl tespit edebildiklerini, hangi ipuçlarını kullandıklarını öğrenmeyi ve bu stratejilerin geri kalanımıza öğretilip öğretilemeyeceğini görmeyi hedefliyor.