NATO Genel Sekreteri Rutte, New York’taki 11 Eylül Anıtı ve Müzesi’nde, saldırıların 25. yılı nedeniyle düzenlenen anma etkinliğinde konuştu.
Konuşmasında Rutte, 11 Eylül saldırılarının ardından NATO’nun tarihinde ilk ve tek kez, bir üyeye yapılan saldırının tüm üyelere yapılmış sayılmasını öngören 5. maddeyi uygulamaya koyduğunu hatırlattı.
Mevcut durumla ilgili de değerlendirmelerde bulunan Rutte, NATO ülkelerinin de siber saldırılar, sabotaj ve hava sahası ihlalleri gibi faaliyetlerle karşı karşıya olduğunu söyledi. Rutte, ittifakın bu tehditlere karşı savunmasını güçlendirdiğini ifade ederek, Avrupa ülkeleri ile Kanada’nın savunma harcamalarını ve üretim kapasitelerini artırdığını anlattı.
Ukrayna’daki savaşta edinilen deneyimin NATO açısından önemine işaret eden Rutte, NATO ile Rusya arasında olası bir savaşta ittifakın, Ukrayna’nın bugün sahip olduğundan daha geniş askeri imkanları kullanabileceğini kaydetti. Rutte, Ukrayna’nın özellikle insansız hava araçları (İHA), bunlara karşı geliştirilen sistemler ve yapay zekanın savaşta kullanımı konusunda NATO’ya önemli dersler sunduğunu belirtti.
Genel Sekreter, Polonya’daki ortak NATO-Ukrayna yapısında bu deneyimlerin incelendiğini, elde edilen sonuçların ittifakın savunma planlarına yansıtıldığını anlattı.
Rutte, Ukrayna’nın Rusya içindeki bazı kritik altyapı hedeflerini vurma ve cephe hattını koruma konusunda ilerleme kaydettiğini ancak Ukrayna kentleri ve altyapısının Rus füze ve İHA saldırılarına maruz kalmayı sürdürdüğünü belirtti.
NATO topraklarına yönelik geniş çaplı bir Rus saldırısını "son derece düşük ihtimal" olarak değerlendiren Rutte, buna rağmen Rusya’nın askeri üretimini ve silahlı kuvvetlerini büyütmesinin göz ardı edilemeyeceğini söyledi.
Rutte, Rusya’da savunma sanayisi dışındaki üretimin de savaş çabalarına yöneldiğini ifade ederek NATO ülkelerinin gerektiğinde genel sanayi kapasitesini savunma üretimi için nasıl kullanacağını düşünmesi gerektiğini belirtti. Rusya’nın hibrit faaliyetlerine verilecek yanıtların her zaman kamuoyuna açıklanmadığını söyleyen Rutte, bu faaliyetlerin Ukrayna’ya verilen desteği azaltmaması gerektiğini aktardı.
Rutte, NATO’nun hazırlıklı olduğunu ifade ederek, müttefiklerin de Rusya’nın askeri kapasitesindeki artış karşısında savunmalarını güçlendirmeyi sürdürmesi gerektiğini kaydetti.
Rutte, "Avrupalılara, Kanadalılara ve bütün NATO’ya birkaç mesajım var. Birincisi; sakin olun. Neler olduğunu biliyoruz. Putin zor durumda. Çok büyük insan kaybı yaşıyor. Ukrayna’daki savaşı kazanamıyor. Putin’le çok görüşmemiz oldu ve onu biraz tanıyorum. Bence biraz paniğe kapılmanın eşiğinde" dedi.