KKTC'de tüp bebek tedavisi gören yabancı ailelerin yaşadığı iddia edilen donör skandalında yeni gelişmeler ortaya çıktı.
BBC'nin araştırmasına göre, daha önce 7 çocukla sınırlı olduğu belirtilen yanlış donör şüphesi en az 30 çocuğa ulaştı. Aileler, tedavi sırasında seçtikleri sperm veya yumurta donörü yerine başka kişilerin kullanılmış olabileceğini öne sürüyor.
Bazı aileler, çocuklarının fiziksel özelliklerinin tedavi sırasında seçtikleri donör profilleriyle uyuşmadığını fark etti.
Bunun üzerine DNA testi yaptıran aileler, çocuklarının genetik bilgilerinin seçtikleri donörlerle eşleşmediğini öğrendi.
Ailelerin endişesi yalnızca fiziksel özelliklerle sınırlı kalmadı. Gerçek biyolojik donörün kim olduğu bilinmediği için çocukların genetik ve sağlık geçmişleri konusunda da soru işaretleri oluştu.
BBC'nin araştırmasında yer alan vakalardan biri İngiliz Rachel'ın yaşadıkları oldu.
Rachel, 2012 yılında KKTC'de tüp bebek tedavisi gördü ve kendisine sunulan profiller arasından Danimarkalı bir sperm donörü seçti. Ancak oğlunun fiziksel özellikleriyle donör profili arasında uyumsuzluk olduğunu düşünerek yıllarca şüphe yaşadı.
Aradan 13 yıl geçtikten sonra yapılan DNA testi, çocuğun Rachel'ın biyolojik oğlu olduğunu ancak seçtiği sperm donörüyle genetik olarak uyuşmadığını ortaya koydu.
BBC'nin ulaştığı bilgilere göre şüpheli 30 çocuktan 11'ine ticari DNA testi yaptırıldı.
Bazı testlerde çocukların genetik kökenlerinin ailelere tedavi öncesinde sunulan donör profilleriyle uyuşmadığı belirtildi. Testlerde Türkiye, çevre ülkeler ve Güney Avrupa'ya uzanan genetik kökenlerin tespit edildiği aktarıldı.
Aileler, çocuklarının gerçek biyolojik donörlerini bilmedikleri için sağlık geçmişleri konusunda da endişe yaşıyor.
Özellikle kalıtsal hastalıklar ve genetik riskler konusunda bilgi sahibi olamamak ailelerin en büyük kaygılarından biri haline geldi.
BBC'nin araştırmasına göre şüpheli 30 çocuktan 15'inin ailesi aynı merkezde tedavi gördü.
Haberde bu hastaların önemli bölümünün tedavi süreçlerinde Dr. Firdevs Uğuz Tip, Dr. Şevket Alptürk ve uluslararası hasta koordinatörü Julie Hodson'un görev aldığı aktarıldı.
Dr. Firdevs Uğuz Tip, kendisine yöneltilen usulsüzlük iddialarını reddetti. Şevket Alptürk ve Julie Hodson'un ise BBC'nin yeni araştırması kapsamında yöneltilen sorulara yanıt vermediği belirtildi.
İlk iddiaların ardından KKTC Sağlık Bakanlığı tarafından resmi soruşturma başlatılmıştı.
Bakanlık, tüp bebek merkezlerinde yasa ve yönetmeliklere aykırı herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığının araştırıldığını açıklamıştı.
İlk etapta 7 çocuk üzerinden gündeme gelen iddiaların en az 30 çocuğa ulaşması, soruşturmanın kapsamının genişletilip genişletilmeyeceği sorusunu da gündeme getirdi.