ŞANLIURFA (İHA) - Harran Üniversitesi (HÜ) Siverek Meslek Yüksek Okulu'nda (MYO) yapılan 3 yıllık bir araştırmada, bölgede süren kan davalarının temel nedeninin arazi anlaşmazlığı olduğu belirlendi.
HÜ Siverek MYO Müdür Yardımcısı Ekrem Akman, Siverek'te yaptığı çalışmaları "Tarihi ve Kültürüyle Siverek"adlı kitapta topladı. Akman, Siverek'te kan davalarının "Şeri siciline" göre 1856 yıllarına kadar uzandığını söyledi. Ekrem Akman, 1856 yılında Carci Köyü'nde İzol Aşireti'ne mensup Hüseyin Bin Ahmet'in Dindar Köyü'nden Zülfikar bin Cuma'yı arazi anlaşmazlığı yüzünden kılıçla yaralaması üzerine Siverek'te ilk kan davasının meydana geldiğini kaydetti.
Akman, kan davalarının bölgenin kanayan yarası olduğunu ve yüzlerce aileyi perişan edip göçe zorladığını belirtti. Akman, 1856 yılında kayıtlara geçen ilk olayın ardından uzun yıllar geçmesine rağmen hala Siverek'teki kan davalarının temelinde arazi anlaşmazlığı olduğunu kaydetti. Akman, kan davalarının eski tapular, çok az sayıda kız kaçırma ve namus gibi nedenlerden dolayı da yaşandığını açıkladı.
Yıllarca süren ağıtların ve kışkırtmaların kan davalarında büyük rol oynadığını belirten Akman, özellikle kanlı gömleklerin saklanmasının ve çocukların intikam ateşi ile büyütülmesinin temelinde kadın unsuru bulunduğunu söyledi. Yine çevredeki insanların, herhangi bir tartışmada "...babanı,kardeşini öldüren adam dışarıda dolaşıyor,sen gelip bize erkeklik taslıyorsun" sözleri yüzünden pek çok cinayet işlendiğini ifade etti.
DİĞER TOPLUMLARDA KAN DAVALARI Kan davasının ilkel toplumlarda görülen toplu öç almadan, kişisel öç almaya dönüştüğünü kaydeden Akman, "Gronland'da yaşayanlar arasında bir adamın öldürülmesi, katilin yahut çocuklarının ya da yakın akrabalarından birinin öldürülmesini gerektirir. Eğer yakın akrabası yoksa komşusu öldürülür. Arap ülkelerinin bir kısmında suçlu yerine cezaya çarptırılan kimseler, yalnız erkek kardeşler ve erkek çocuklardır. Arnavutluk'ta İşkodra'da bir adam öldürülünce bütün ailesi kan davasını takip eder. Dukain yasasına göre, 'Akıtılan kan kaybolmamalıdır. İki yara bir kan demektir. Bir adam silahını çekerse isabet ettirmemiş olsa bile şerefini korumuş demektir. Öç babadan oğula hatta toruna kadar intikal eder. ABD'de 19. yüzyılda kan gütmeler Apalaj Dağları'nın güney taraflarındaki federe devletlere yayılmıştır. Kaliforniya civarındaki yerli kabilelerinin bazılarında bir katilden en iyi öç alma yolu, onun sevdiklerinden birini öldürmek şeklinde gelenek haline gelmiştir. Avustralya yerlileri arasında da kan gütmenin yerini tutan çarpışmalara sık sık rastlanır. Şeref anlayışı öç almayı gerektirir. Güçlü merkezi siyasal otoritelerin kurulması, genellikle bu olayların bastırılmasında önemli rol oynar. Kan davası özellikle hukuksal şekil ve prosedürün yok olduğu yerlerde görülmektedir. Kan davası İtalyan topluluklarında da görülmektedir. Sicilya ve Sardinya adalarında bu olaylar sık yaşanır. Yine Amerikalı kriminologlar, özelikle Kentucky ve Kuzey Carolina'nın dağlık arazisinde devlet gücünün kendini yeterince gösterememiş olması gösteriliyor" dedi.
"ÜNİVERSİTELİ GENÇLERİN KAN DAVASINA BAKIŞI" Ekrem Akman, bu konu üzerine üniversiteli gençlerle bir anket çalışması yaptığını ifade ederek, şu sonuçları elde ettiğini açıkladı:
"Siverek'te okuyan ve yurdun değişik yerlerinde ikamet eden yüksek okul öğrencileri ile akrabalık, aşiret yapılanması, sorunların çözümünde adli makamlara ne oranda müracaat edildiğini anlamak için bir anket çalışması yaptık. Ankete yaşları 18-26 arasında değişen 33'ü kız, 50'si erkek olmak üzere toplam 83 öğrenci katılmıştır. Ankette, gençlere "Bağlı olduğunuz aşiret veya kabile var mı?" sorusuna cevap veren 80 kişiden 27'si hayır 53'ü evet cevabını verdi. 'Bir aşirete bağlı olmak önemli mi?' sorusuna ise cevap veren 83 kişinin 14'ü önemlidir, 4'ü çok önemlidir, 65'i ise önemli değildir dedi. 'Ailenizden birinin haksız yere yaralanması veya öldürülmesi halinde katile cezayı kimin vermesini istersiniz?' sorusuna ise cevap veren 71 kişiden 48'i adli makamların ceza vermesini isterim derken, 23 kişi öcümüzü kendimiz veya aşiret olarak alırız dedi."
markasıdır.
Haber Gönder
