Batılı bir istihbarat yetkilisine göre Rusya, Ukrayna’daki savaşta edindiği insansız hava aracı (İHA) taktikleri konusunda İran’a destek veriyor. CNN’e konuşan ve hassas istihbarat bilgileri nedeniyle adının açıklanmasını istemeyen kaynak, Moskova’nın özellikle hedefleme ve saldırı stratejileri konusunda Tahran’a daha ayrıntılı tavsiyelerde bulunduğunu söyledi.
İran tarafından geliştirilen ancak Rusya’da seri üretimi yapılan Şahid tipi İHA’ların, son dönemde Körfez ülkelerinin hava savunma sistemlerini beklenenden daha fazla zorladığı belirtiliyor. Daha önce Rusya’nın İran’a hedef belirleme konusunda genel nitelikte destek verdiği öne sürülürken, taktik düzeyde danışmanlık sağlanmasının iş birliğinin yeni bir aşamaya geçtiğine işaret ettiği ifade ediliyor.
Kaynak, Rusya’nın Ukrayna’da Şahid İHA’larını çoğunlukla dalgalar halinde kullandığını, birden fazla İHA’nın birlikte hareket ederek sık sık rota değiştirdiğini ve bu sayede hava savunma sistemlerinden kaçmaya çalıştığını belirtti. Kimi gecelerde Ukrayna’nın 1000’den fazla İHA saldırısıyla karşı karşıya kaldığı kaydedildi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de çarşamba günü yaptığı açıklamada Rusya’nın İran’a İHA konusunda destek vermeye başladığını söyledi. Zelenskiy, Moskova’nın ilerleyen dönemde füze ve hava savunma alanında da destek sağlayabileceğini öne sürdü ancak ayrıntı paylaşmadı.
Öte yandan CNN’in hafta sonu yayımladığı bir haberde Rusya’nın, sahip olduğu gelişmiş uydu ağı aracılığıyla elde ettiği görüntüleri İran’la paylaştığı iddia edildi. Moskova’nın bu destek karşılığında ne aldığı ise bilinmiyor.
Kremlin’den konuyla ilgili henüz bir açıklama yapılmadı. Rusya daha önce İran’la istihbarat paylaşımı yaptığı iddialarını reddetmişti.
Ukrayna ise Şahid İHA’larına karşı geliştirdiği savunma yöntemlerini Körfez ülkeleriyle paylaşmaya başladı. Kiev yönetiminin bölgeye gönderdiği uzmanların, yaklaşık 30 bin dolar maliyetli Şahid İHA’larına karşı yaklaşık 5 bin dolara üretilebilen küçük önleme dronlarıyla geliştirilen savunma sistemlerini anlattığı bildirildi.
Ukraynalı uzman heyetin İran'ın fırlattığı İHA'larla mücadele etme konusunda Körfez ülkelerine destek amacıyla bu hafta bölgeye gideceğini belirten Zelenskiy, bu ülkelerde İHA'ları etkisiz hale getirmek konusunda eğitim vereceklerini söylemişti.
Batılı istihbarat yetkilisi ayrıca İran’ın Hürmüz Boğazı’nda mayın kullanımı, deniz dronları ve geleneksel balıkçı tekneleriyle yapılan düşük teknolojili saldırılar nedeniyle bölgede güvenlik risklerinin arttığını belirtti. İran savaşın başında ABD’ye ait USS Abraham Lincoln uçak gemisini vurduğunu iddia etmiş, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise bu iddiayı reddederek füzelerin gemiye yaklaşmadığını açıklamıştı.
Yetkili, Çin’in İran’a yönelik desteğinin de “endişe verici” olduğunu söyledi ancak ayrıntı paylaşmadı. Çin, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını eleştirirken, İran’a askeri destek vereceğine dair kamuoyuna açık bir açıklama yapmadı.
İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat'ta İran'a askeri saldırı başlattı. İran da İsrail'in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.
ABD-İsrail saldırılarında, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney'in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkili öldü.
İran Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Hüseyin Kermanpur, ABD-İsrail saldırılarında 867 kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu.